"น้ำเย็นจัด" ห้ามใช้ล้างแผลไฟไหม้-น้ำร้อนลวก? หมอเฉลยพร้อมคำเตือน! : เช็กข่าวชัวร์

หมอเตือน! แผลไฟไหม้ น้ำร้อนลวก อย่ารีบใช้น้ำเย็นจัด อาจทำให้แผลหายช้าลง

เมื่อเกิดอุบัติเหตุจากการทำอาหาร ต้มน้ำร้อน หรือเผลอสัมผัสของร้อน หลายคนมักรีบนำบริเวณผิวหนังที่ถูกลวกไปเปิดน้ำเย็นทันที เพราะเชื่อว่ายิ่งเย็นยิ่งช่วยลดความร้อนและบรรเทาอาการแสบร้อนได้

แต่ผู้เชี่ยวชาญเตือนว่า การใช้น้ำที่เย็นจัดเกินไปอาจไม่ใช่วิธีปฐมพยาบาลที่ดีที่สุด และอาจส่งผลต่อกระบวนการฟื้นตัวของผิวหนังได้

Dr. Amir Khan แพทย์จากระบบบริการสุขภาพแห่งชาติอังกฤษ (NHS) ระบุว่า การใช้น้ำเย็นจัดกับแผลไฟไหม้น้ำร้อนลวก เป็นหนึ่งในความเข้าใจผิดที่หลายคนยังทำอยู่ โดยวิธีที่ถูกต้องคือการทำให้แผลเย็นลงด้วยน้ำที่มีอุณหภูมิเหมาะสมและทำอย่างต่อเนื่อง

ทำไมไม่ควรใช้น้ำเย็นจัดเมื่อถูกไฟไหม้หรือน้ำร้อนลวก?

เมื่อเกิดแผลไหม้ ปฏิกิริยาแรกของหลายคนคือรีบนำผิวหนังบริเวณที่บาดเจ็บไปไว้ใต้น้ำเย็นจัด เพื่อหวังลดความร้อนที่สะสมอยู่ในผิว

แต่น้ำที่เย็นเกินไปอาจทำให้หลอดเลือดบริเวณนั้นเกิดการหดตัว ส่งผลให้เลือดไหลเวียนไปยังบริเวณบาดเจ็บลดลง ซึ่งอาจกระทบต่อกระบวนการฟื้นฟูและการซ่อมแซมของผิวหนัง

แพทย์แนะนำว่า ควรใช้น้ำเย็นในระดับที่รู้สึกสบาย หรือเรียกว่า “น้ำเย็นธรรมดา” ไม่ใช่น้ำเย็นจัดหรือน้ำแข็ง และควรหลีกเลี่ยงการใช้น้ำร้อนโดยเด็ดขาด

“ควรนำแผลไปผ่านน้ำ แต่ต้องเป็นน้ำเย็น ไม่ใช่น้ำที่เย็นจนจัดเกินไป” นพ. Amir Khan อธิบาย

อย่าแค่เปิดน้ำไม่กี่วินาทีแล้วหยุด เพราะอาจยังไม่เพียงพอ

อีกหนึ่งข้อผิดพลาดที่พบได้บ่อย คือ หลายคนเปิดน้ำให้แผลเพียงไม่กี่วินาที เมื่ออาการแสบลดลงก็หยุดทำทันที

แต่การทำให้แผลเย็นลงจำเป็นต้องใช้เวลาอย่างเพียงพอ โดยแพทย์แนะนำให้เปิดน้ำบริเวณที่ถูกไฟไหม้หรือน้ำร้อนลวกประมาณ 20 นาที เพื่อช่วยลดความเสียหายของเนื้อเยื่อ

แนวทางของ NHS ก็แนะนำให้ใช้น้ำเย็นอุณหภูมิพอเหมาะล้างบริเวณแผลไหม้ต่อเนื่องประมาณ 20 นาที และควรทำให้เร็วที่สุดหลังเกิดเหตุ โดยช่วงเวลาที่เหมาะสมคือภายในประมาณ 3 ชั่วโมงแรก

หากไม่มีน้ำไหล สามารถใช้น้ำสะอาดอุณหภูมิเย็น หรือผ้าสะอาดชุบน้ำมาประคบบริเวณแผลเพื่อช่วยลดความร้อนได้

ถูกไฟไหม้หรือน้ำร้อนลวก ควรทำอย่างไร?

หลังเกิดแผลไฟไหม้ สามารถปฐมพยาบาลเบื้องต้นได้ดังนี้

1. รีบทำให้บริเวณแผลเย็นลง

นำผิวหนังที่ถูกไฟไหม้หรือน้ำร้อนลวกไปผ่านน้ำเย็นอุณหภูมิปกติประมาณ 20 นาที

ไม่ควรใช้น้ำแข็ง น้ำเย็นจัด หรือประคบด้วยของเย็นจัดโดยตรง เพราะอาจทำให้เนื้อเยื่อบริเวณนั้นได้รับความเสียหายเพิ่มขึ้น

2. ถอดสิ่งของที่อยู่ใกล้บริเวณแผล

หากบริเวณที่ถูกลวกมีเสื้อผ้า นาฬิกา แหวน หรือเครื่องประดับ ควรถอดออกอย่างเบามือก่อนที่ผิวหนังจะบวม

แต่หากเสื้อผ้าหรือสิ่งของติดแน่นกับผิวหนัง ห้ามดึงออกเอง เพราะอาจทำให้แผลลึกขึ้น

3. ปิดแผลหลังจากทำให้เย็นลงแล้ว

หลังจากลดความร้อนบริเวณแผลแล้ว สามารถใช้วัสดุสะอาด เช่น พลาสติกแรปสำหรับอาหาร ปิดคลุมแผลแบบหลวม ๆ เพื่อป้องกันสิ่งสกปรก

ไม่ควรพันแน่นจนกดทับบริเวณที่ได้รับบาดเจ็บ

เมื่อไหร่ควรไปโรงพยาบาล?

แผลไฟไหม้ขนาดเล็กบางประเภทอาจสามารถดูแลเบื้องต้นที่บ้านได้ และอาจใช้เวลาประมาณ 2 สัปดาห์ในการฟื้นตัว

แต่หากเป็นแผลไหม้บริเวณกว้าง แผลลึก หรือมีอาการรุนแรง ควรพบแพทย์เพื่อรับการรักษาอย่างเหมาะสม

แพทย์อาจทำความสะอาดและปิดแผล ให้ยาแก้ปวด ใช้ยาปฏิชีวนะในบางกรณี ให้น้ำเกลือ หรืออาจต้องรักษาด้วยวิธีอื่นตามความเหมาะสม

สิ่งสำคัญคือ ไม่ควรมองข้ามแผลไฟไหม้ที่มีความรุนแรง และควรหลีกเลี่ยงการใช้วิธีพื้นบ้านที่ยังไม่มีหลักฐานทางการแพทย์รองรับ เช่น การทาสิ่งของต่าง ๆ ลงบนแผล

• นศ.ปล่อยโฮ อายุแค่ 20 เป็นมะเร็งปากมดลูก หมอชี้สาเหตุ “กระดาษชำระ” ที่เลือกใช้
• เด็ก 6 ขวบหมดสติหลังกิน "ไข่คนมะเขือเทศ" ที่ยายทำให้ แพทย์ชี้อันตรายใกล้ตัวมาก

หลังเกิดแผลไฟไหม้หรือน้ำร้อนลวก การเปิดน้ำช่วยลดความร้อนเป็นวิธีปฐมพยาบาลที่ถูกต้อง แต่ต้องทำอย่างเหมาะสม

น้ำเย็นจัดหรือน้ำแข็งไม่ได้ช่วยให้แผลดีขึ้นเสมอไป สิ่งสำคัญคือใช้น้ำเย็นอุณหภูมิพอดี และทำต่อเนื่องประมาณ 20 นาที เพื่อช่วยลดความเสียหายและเพิ่มโอกาสให้แผลฟื้นตัวได้ดีขึ้น

 

แหล่งอ้างอิง: NHS, ข้อมูลจาก นพ. Amir Khan