สัปดาห์นี้เป็นสัปดาห์สุดท้ายของเทศกาลภาพยนตร์เมืองคานส์ ข่าวใหญ่ประจำสัปดาห์ แน่นอนว่าคือการฉายรอบพรีเมียร์ของ Memoria หนังใหม่ของผู้กำกับไทยอภิชาติพงศ์ วีระเศรษฐกุล ที่จะมีรอบพรมแดงปฐมทัศน์กันในวันที่ 15 กรกฎาคมนี้ เวลา 15.30 น. เวลาฝรั่งเศส หรือสองทุ่มครึ่งเวลาไทย

ผู้เขียนคงยังไม่พูดถึง Memoria มากในตอนนี้ เพราะเป็นการมิบังควรเนื่องจากหนังยังไม่ได้ฉาย ตามมารยาทสากล หนังต้องฉายรอบแรกก่อน การวิเคราะห์วิจารณ์จึงจะทำได้อย่างเต็มที่ เอาเป็นว่า หนังเรื่องนี้นำแสดงโดยทิลดา สวินตัน เรื่องราวเกิดในระเทศโคลอมเบียทั้งหมด และเป็นหนังที่ว่าด้วยความทรงจำร่วมอันดึกดำบรรพ์ของมนุษยชาติ ถามว่าหนังมีลุ้นรางวัลปาล์มทองหรือไม่ ตอบแบบโง่ๆ ก็คือ ถ้าได้ฉายในสายประกวดเช่นนี้ก็แปลว่ามีลุ้นเหมือนเรื่องอื่นๆ แต่ถ้าจะให้ตอบแบบจริงใจ ผู้เขียนเชื่อว่าหนังมีศักยภาพพอที่จะได้รางวัลใดรางวัลหนึ่งจากเมืองคานส์อย่างแน่นอน

ผ่านมาสัปดาห์กว่า เทศกาลหนังเมืองคานส์ครั้งที่ 74 มีอะไรน่าสนใจบ้าง ถึงปีนี้ผู้เขียนจะไม่สามารถไปร่วมงานได้ด้วยเหตุผลความวุ่นวายเกี่ยวกับการเดินทาง แต่จะขอสรุปประเด็นให้ฟังจากที่รวมรวมมาดังนี้

มาตรการตรวจโควิดเข้มข้น คนที่ยังไม่ได้รับวัคซีน 2 เข็ม ต้องตรวจโควิดทุก 48 ชั่วโมงด้วยวิธีถ่มน้ำลาย สร้างความขยะแขยงให้ผู้ร่วมงานหลายคนจากในรายงานข่าวของ Variety แต่ในขณะเดียวกัน คานส์ไม่ได้มีมาตรเว้นที่นั่งในโรง แถมกฎที่ว่าให้ใส่หน้ากากตลอดเวลา เอาเข้าจริงก็ไม่มีการบังคับใช้อย่างจริงจัง ขอให้ไม่เกิด Cannes cluster หลังจากนี้ก็แล้วกัน

พรมแดงคานส์ยังมีพลังดึงดูด ภาพดารา เซเล็บ จากพรมแดงยังอาละวาดไปทั่วฟีด และข่าวจากคานส์ยังคงเป็นข่าววงการหนังที่คนติดตามมากที่สุดในช่วงสัปดาห์ที่ผ่านมา น่าสังเกตุว่า ไม่มีใครใส่หน้ากากเดินพรมแดง ซึ่งจะว่าไม่แปลกก็ได้ เพราะถ่ายรูปออกมาใส่หน้ากากอาจจะไม่สวยเท่าไหร่ ที่ลดลงคือการเอาแก้มแตะกันแบบฝรั่งเศส ถึงแม้จะไม่ได้หมดไปเลย 100 เปอร์เซ็นต์ก็ตาม

จำนวนผู้คนในวงการหนังที่เข้าร่วมงานในปีนี้ ลดลงจากปีก่อนๆ แน่นอนว่าเพราะปัญหาการเดินทาง และความไม่มั่นใจของคนจำนวนมาก รวมทั้งสภาพตลาดหนังที่ยังชะงักงัน คนที่ไปร่วมส่วนใหญ่มาจากฝั่งยุโรป ที่การเดินทางง่ายไม่ติดขัด ส่วนฝั่งเอเชีย น่าเสียดายที่คานส์ในช่วง 10 ปีหลังมานี้ มีคนในวงการหนังและสื่อมวลชนจากจีน ญี่ปุ่น หรือแม้กระทั่งจากไทย เพิ่มจำนวนมากขึ้นเรื่อยๆ (โดยเฉพาะจีน) แต่ปีนี้ตวเลขจากฝั่งนี้ลดลง โดยรวม คาดว่าจำนวนผู้ร่วมงานลดลงประมาณ 30 เปอร์เซ็นต์

ที่ผ่านมา คนไทยที่มีภาพเดินพรมแดงเทศกาาลหนังเมืองคานส์ปีนี้ในฐานะผู้เกี่ยวข้องกับหนัง มีเพียงซอนย่า คูลลิ่ง ที่ไปเดินพรมแดงของหนังเปิดเทศกาลเรื่อง Annette ที่สามีชาวฝรั่งเศสของเธอร่วมโปรดิวซ์ ส่วนคนไทยที่เกี่ยวข้องกับหนังอีกคน คือผู้กำกับอภิชาติพงศ์ จะเดินในงานเปิดหนังของตัวเองในวันพฤหัสที่ 15 นี้

ว่าถึงหนังกันบ้าง ปีนี้คานส์มีหนังสายประกวดถึง 24 เรื่อง หนาแน่นกว่าทุกปีเพราะหนังอั้นมาจากปีที่แล้วที่ไม่ได้จัด ถึงตรงนี้ “ตัวเก็ง” ยังไม่ชัด แต่ที่เสียงวิจารณ์ดีและมีคนเชียร์เยอะ เป็นหนังฟินแลนด์เรื่อง Compartment No.6 เรื่องราวการเดินทางบนรถไฟของหญิงสาวนักโบราณคดีกับคนงานเหมืองชาวรัสเซีย ในช่งหัวเลี้ยวหัวต่อของการล่มสลายของสหภาพโซเวียต อีกเรื่องที่คนเอเชียลุ้นกันมากคือ Drive My Car ของผู้กำกับญี่ปุ่นเรียวสีเกะ ฮามากุชิ ที่ดัดแปลงจากเรื่องสั้นของฮารูกิ มูราคามี (ในชุดรวมเรื่องสั้น Men Without Women มีขายในเมืองไทยทั่วไป)

ตามธรรมเนียม คานส์ต้องมีหนังที่เรียกเสียงอื้ออึง จะด้วยความประหลาดหลุดโลกหรือฉากโป๊เปลือย ปีนี้ในช่วงสัปดาห์แรก หนังทีว่าคือ Benedetta หนังแม่ชีเลสเบียนศตวรรษที่ 17 โดยผู้กำกับพอล เวอร์โฮเว่น (Showgirl, Starship Troopers) ได้ข่าวผ้าคลุมสะบัดกันพัลวันและชุดแม่ชีหลุดตลอด แต่จะว่าไป ความโจ๋งครึ่มและการประชดประชันศาสนาของเวอร์โฮเว่น อาจจะไม่ได้สร้างความแตกตื่นได้สักเท่าไหร่ หวังว่าพวกเราจะได้ดูหนังเพื่อตัดสินกันเองในเร็ววันนี้

หนังอีกเรื่องที่ดูจะมีเสียงเชียร์เยอะถึงจะไม่ได้ฉายในสายหลัก คือหนังอิหร่านเรื่อง Hit the Road โดยปานาห์ ปานาฮี (ลูกชายของผู้กำกับอิหร่านคนสำคัญ จาฟาร์ ปานาฮี) ว่าด้วยครอบครัวที่เดินทางด้วยรถยนตร์และผจญภัยไประหว่างทาง หนังเรื่องนี้ได้รับคำวิจารณ์ดีมากจากคานส์ ถึงแม้จะฉายในสายรอง Directors’ Fortnight

หนังที่ดาราเยอะมาก และเป็นหนังที่คนไทยน่าจะได้ดูแบบไม่ต้องลุ้น (ที่ลุ้นคือ เมื่อไหร่โรงจะเปิดได้ตามปกติ) คือ The French Dispatch หนังเรื่องใหม่ของเวส แอนเดอร์สัน ที่มีทิโมธี ชาลาเมต์, ทิลด้า สวินตัน, บิล เมอร์เร่, ซาช่า โรแนน, เบนิชิโอ เดลโทโร่, ฟรานเซส แมคดอร์แมน, เลอา ซีดูซ์ และอื่นๆ อีกมาก หนังสีสันฉูดฉาดและมี art direction อันเป็นเอกลักษณ์เรื่องนี้เลื่อนฉายมาตั้งแต่ปีก่อนทั้งที่หนังเสร็จแล้ว เพราะจะรอมาเปิดตัวที่คานส์นั่นเอง

เทศกาลหนังเมืองคานส์จะปิดในวันเสาร์ที่ 17 โดยจะมีการแจกรางวัลในคืนนั้น กรรมการในปีนี้มีสไปค์ ลี เป็นประธาน เดายากเหมือนกันว่ากรรมการจะชอบหนังลักษณะไหน แต่อย่างที่ว่าไป ร่วมลุ้นหนังโดยฝีมือคนไทยเรื่อง Memoria กันในวันเสาร์นี้

คานส์ คานส์ เทศกาลหนังเมืองคานส์! โดย ก้อง ฤทธิ์ดี

อัลบั้มภาพทั้งหมด คานส์ คานส์ เทศกาลหนังเมืองคานส์! โดย ก้อง ฤทธิ์ดี