ปลาทะเลสุดเก๋า ฉายา "ราชินีแห่งอันดามัน" เมนูลับทะเลไทย ทั้งสวยทั้งอร่อย

ปลาทะเลสุดเก๋า ที่ได้ฉายา "ราชินีแห่งอันดามัน" เมนูลับทะเลไทย ทั้งสวยทั้งอร่อย เกิดมาเป็นตัวเมียทั้งหมด

หากเอ่ยชื่อ "ปลาย่ำสวาท" หลายคนอาจจะสะดุดหูกับชื่อที่ดูแปลกและน่าค้นหา แต่สำหรับนักชิมอาหารทะเลตัวยงแล้ว นี่คือสุดยอดวัตถุดิบที่มีรสชาติอร่อยล้ำและหาทานได้ยาก และเป็นที่ต้องการของตลาดทั้งในไทยและต่างประเทศ 

ปลาย่ำสวาท คือปลาอะไร?

ปลาย่ำสวาท มีชื่ออย่างเป็นทางการว่า ปลากะรังจุดฟ้าจุดเล็ก (Blue-spotted grouper) หรือที่ชาวบ้านทั่วไปมักเรียกว่า "ปลากุดสลาด" และ "ปลาเก๋าจุดฟ้า" เป็นปลาในตระกูลเดียวกับปลาเก๋า มีลักษณะเด่นคือลำตัวยาวรี พื้นผิวมีหลากหลายสีตั้งแต่เขียวมะกอกไปจนถึงแดงน้ำตาล และมีจุดสีฟ้าเล็กๆ กระจายอยู่ทั่วส่วนหัวและลำตัว ยกเว้นบริเวณท้อง จนได้ชื่อใหม่ว่า "จุดฟ้าอันดามัน"

ได้รับฉายา "ราชินีแห่งอันดามัน" เนื่องจากเป็นปลาเศรษฐกิจที่มีเนื้อคุณภาพดีเยี่ยม รสชาติหวานละมุน นุ่มแต่ไม่ยุ่ยง่าย ไม่มีกลิ่นคาว เป็นที่ต้องการของตลาดทั้งในและต่างประเทศ มักพบตามแนวปะการังที่สมบูรณ์ทางฝั่งอันดามัน รวมทั้งนิยมเลี้ยงในกระชังธรรมชาติในทะเลตะวันออก แถบเกาะช้าง เกาะกูด

ชื่อ "ย่ำสวาท" เป็นชื่อเรียกท้องถิ่นของชาวประมงแถบภาคตะวันออก บ้างเรียก "ไอ้ย่ำ" หรือ "ไอ้กุด" โดยจังหวัดตราดยกให้ปลาชนิดนี้เป็นสัตว์น้ำประจำจังหวัด ด้วยความสวยงามของลวดลายและรสชาติที่ยอดเยี่ยม ทำให้มันกลายเป็นปลาเศรษฐกิจที่มีความสำคัญและมีมูลค่าสูงมาก

ศูนย์ศึกษาและวิจัยอุทยานแห่งชาติทางทะเลที่ 4 : ตราด

ความพิเศษทางชีววิทยา: เปลี่ยนเพศได้เมื่อโตเต็มวัย

ความน่าทึ่งของปลาย่ำสวาทคือธรรมชาติในการสืบพันธุ์ โดยปลาชนิดนี้สามารถเปลี่ยนเพศได้ตามช่วงวัย เมื่อแรกเกิดจนถึงอายุประมาณ 3 ปี (น้ำหนักราว 3 กิโลกรัม) ปลาทุกตัวจะเป็น "เพศเมีย" ทั้งหมด

แต่เมื่อพวกมันเจริญเติบโตจนมีขนาดใหญ่ขึ้น หรือมีน้ำหนักตัวประมาณ 7 กิโลกรัมขึ้นไป ปลาก็จะเปลี่ยนสถานะกลายเป็น "เพศผู้" ตามธรรมชาติ ทำให้การผสมพันธุ์ต้องอาศัยปลาตัวผู้ขนาดใหญ่จับคู่กับปลาตัวเมียที่เล็กกว่า ซึ่งถือเป็นกลไกธรรมชาติที่น่าสนใจอย่างยิ่ง

ทำไมราคาถึงแพง และรสชาติเป็นอย่างไร?

ปลาย่ำสวาท หรือ ปลากุดสลาด ได้ชื่อว่าเป็นปลาที่มีรสชาติดีที่สุดชนิดหนึ่งในตระกูลปลาเก๋า เนื้อปลามีความขาว นุ่มละเอียด แต่ไม่ยุ่ย และมีความหวานตามธรรมชาติ แตกต่างจากปลาเก๋าทั่วไปที่เนื้ออาจจะแข็งหรือหยาบกว่า

ด้วยความต้องการที่สูงในตลาดภัตตาคารทั้งในไทย ฮ่องกง ไต้หวัน และจีน ประกอบกับการจับจากธรรมชาติที่ลดน้อยลง ทำให้ราคาของปลาย่ำสวาทพุ่งสูงถึงตัวละ 750–800 บาท (ขึ้นอยู่กับขนาดและน้ำหนัก) ปัจจุบันกรมประมงจึงส่งเสริมให้มีการเพาะเลี้ยงในกระชัง โดยเฉพาะในพื้นที่เกาะช้าง เกาะกูด และฝั่งอันดามัน เพื่อให้เพียงพอต่อความต้องการ

เมนูเด็ดจากปลาย่ำสวาท

ด้วยเนื้อสัมผัสระดับพรีเมียม ปลาชนิดนี้จึงนิยมนำมาปรุงเมนูที่เน้นโชว์รสชาติความสดของเนื้อปลา ดังนี้:

• ปลาย่ำสวาทซาชิมิ: เมนูวัดใจความสด เนื้อปลาหวานนุ่ม ละมุนลิ้น นิยมทานสดๆ แบบปลาดิบญี่ปุ่น
• ปลาย่ำสวาทนึ่งซีอิ๊ว: การนึ่งช่วยดึงรสหวานของเนื้อปลาออกมาได้ดีที่สุด ผสานกับกลิ่นหอมของซีอิ๊ว เป็นเมนูยอดนิยมอันดับต้นๆ
• ปลาย่ำสวาททอดน้ำปลา: กรอบนอกนุ่มใน เนื้อปลาไม่กระด้าง ราดด้วยน้ำปลาปรุงรสกลมกล่อม
• ต้มยำปลาย่ำสวาท: สำหรับคนชอบรสจัดจ้าน เนื้อปลาที่แน่นหนึบจะเข้ากับเครื่องต้มยำได้เป็นอย่างดี