โวยเปลี่ยนคำย่อโรงเรียนจากร.ร.เป็นรร.เหมือนโรงแรม ราชบัณฑิตแจงให้ดูบริบทของการใช้คำ

นักวิชาการกรมศิลปากรโวยราชบัณฑิตเปลี่ยนคำย่อโรงเรียนจากร.ร.เป็น รร.เหมือนโรงแรม จวกไม่มีมาตรฐานทำคนสับสน ราชบัณฑิตแจงให้ดูบริบทของการใช้คำย่อ เชื่อการเปลี่ยนเกณฑ์ใหม่ไม่เกิดปัญหา ด้านศิลปินแห่งชาติชี้ตั้งเกณฑ์ใหม่ได้แต่ต้องเข้าใจให้ตรงกันก่อน เมื่อวันที่ 28 กรกฎาคม นายวัฒนะ บุญจับ นักวิชาการสำนักวรรณกรรมและประวัติศาสตร์ กรมศิลปากร กล่าวถึงกรณีราชบัณฑิตยสถานได้มีการเผยแพร่หลักเกณฑ์การเขียนคำย่อในเว็บไซต์ของราชบัณฑิต โดยหลักเกณฑ์ข้อที่ 3 ระบุว่าคำประสม หากต้องใช้อักษรย่อให้ใช้พยัญชนะต้นของแต่ละคำ เช่น โรงเรียน ย่อว่า รร. แต่ความหมายที่คุ้นเคยกันโรงเรียน ย่อว่า ร.ร. ส่วน รร.จะหมายถึง โรงแรม ทั้งนี้กำหนดให้คำว่า โรงเรียน และโรงแรมเขียนย่อเป็น รร.ทั้งสองคำ ได้สร้างความสับสนให้หลายฝ่าย จนต้องสอบถามเรื่องดังกล่าวไปยังราชบัณฑิตยสถาน

หากอยากรู้ว่า คำย่อ รร. คำนี้เป็นโรงเรียนหรือโรงแรม ให้ดูคำบริบทเอา ซึ่งไม่รู้เหมือนกันว่าหากมีข่าวพาดหัวว่า นร.ใช้ รร. เป็น รร. แล้วจะให้แปลว่าอะไรดีเหมือนกัน นายวัฒนะ กล่าวและว่า เป็นที่น่าสังเกตในเกณฑ์ข้อ 9 ซึ่งกำหนดว่า ตัวย่อต้องมีจุดกำกับเสมอ ตัวย่อตั้งแต่ 2 ตัวขึ้นไปให้จุดที่ตัวสุดท้ายเพียงจุดเดียว และยกเว้นคำที่ใช้กนมาก่อน เช่น ตำบล ย่อ ต. รองศาสตราจารย์ ย่อ รศ. และพุทธศักราช ย่อ พ.ศ. การทำเช่นนี้ยิ่งทำให้เกิดความสับสนว่าเอาหลักเกณฑ์ใดมากำหนดขอบเขตของการยกเว้น

นายวัฒนะ กล่าวว่า คำว่าพุทธศักราช เพิ่งกำหนดใช้อย่างเป็นทางการในรัชกาลที่ 6 หลังการให้กำเนิดโรงเรียนในรัชกาลที่ 5 เสียอีก แต่ราชบัณฑิตกลับประกาศให้เปลี่ยนคำย่อของโรงเรียนจาก ร.ร. เป็น รร. แต่พอเป็นพุทธศักราช กลับคงใช้ พ.ศ. ตามเดิม โดยบอกว่ายกเว้นให้เพราะเป็นตัวที่ใช้กันมาก่อนแล้ว จึงน่าสงสารคนไทยที่ต้องถูกบังคับให้เชื่อราชบัณฑิตยุคนี้ การตั้งกติกาเกี่ยวกับคำย่อของราชบัณฑิต หากพิจารณาให้รอบคอบแล้วจะเห็นว่ายังลักลั่น ไม่มีมาตรฐาน อีกทั้งยังไม่สร้างประโยชน์ให้กับคนในสังคมอีกด้วย อย่างไรก็ตามตนขอตำหนิหน่วยงานนี้ภายใต้การกำกับดูแลของสำนักนายกรัฐมนตรี และสถาบันภาษาไทยของกระทรวงศึกษาธิการ (ศธ.) ซึ่งต้องรับผิดชอบเกี่ยวกับการสร้างหลักสูตรการเรียนการสอนภาษาไทยของเยาวชนไทยทั้งประเทศด้วย

นางกาญจนา นาคสกุล ราชบัณฑิตและนายกสมาคมครูภาษาไทยแห่งประเทศไทย กล่าวว่า การกำหนดจุดในการเขียนคำย่อรูปแบบใหม่ โดยเฉพาะคำว่า โรงเรียน จากเดิมย่อว่า ร.ร. เปลี่ยนเป็น รร. ซึ่งไปซ้ำกับ รร. ที่ย่อมาจากคำว่า โรงแรม ไม่น่จะสร้างความสับสนในการใช้ภาษา เนื่องจากสามารถใช้บริบทแวดล้อมในการสื่อความหมายได้ เพราะเราจะรู้ว่าเมื่อไหร่จะใช้คำดังกล่าวนั้น รวมทั้งจะมีคำบริบทแวดล้อมเป็นตัวช่วยบอกความหมาย

นายเนาวรัตน์ พงษ์ไพบูลย์ ศิลปินแห่งชาติสาขาวรรณศิลป์ ประจำปี 2536 กล่าวว่า ปัญหาตัวย่อซ้ำกันในลักษณะเดียวกับคำว่า โรงเรียน (รร.) กับ โรงแรม (รร.) คงมีปัญหาในการใช้ไม่มาก หากจะใช้บริบทช่วยบอกความหมาย โดยส่วนตัวเห็นว่า ทางแก้ปัญหาวิธีอื่นเพื่อให้ตัวย่อของคำ 2 คำนี้มีความแตกต่างกัน เช่น เอาชื่อโรงแรมไว้ก่อนตัวย่อ รร. ส่วนชื่อโรงเรียนให้เอาตัวย่อไว้ด้านหน้า หรืออาจยกคำว่า โรงเรียน ให้เป็นกรณีพิเศษในกลุ่มคำที่ใช้กันเป็นที่นิยมแล้ว เช่นเดียวกับ ตัวย่อ พ.ศ. ที่มาจาก พุทธศักราชก็ได้ อย่างไรก็ตามเห็นด้วยกับการกำหนดเกณฑ์ต่างๆ ในการใช้ภาษาไทยเพื่อให้เกิดความเข้าใจตรงกัน แต่จะต้องมีการเผยแพร่อย่างเพียงพอเพื่อให้เกิดการรับรู้และสามารถนำไปใช้อย่างถูกต้องด้วย