จีวรพระมีสีอะไรบ้าง แต่ละสีมีความหมายอย่างไร

จีวรพระสงฆ์มีทั้งหมดกี่สี แต่ละสีมีความหมาย และสื่อถึงอะไร

"จีวร" เป็นเครื่องนุ่งห่มที่มีความสำคัญต่อพระภิกษุสงฆ์ เพราะไม่ได้มีไว้เพื่อปกปิดร่างกายเท่านั้น แต่ยังเป็นเครื่องหมายแห่งความสมถะและการดำรงอยู่ในความเรียบง่ายตามหลักธรรมวินัยของพระพุทธศาสนา แน่นอนว่า จีวรพระ ก็มีหลายสี ซึ่งแต่ละสีของจีวรไม่ได้ถูกเลือกโดยบังเอิญ แต่มีความหมายเชิงสัญลักษณ์ที่สื่อถึงการปฏิบัติธรรมและความเคารพต่อวัฒนธรรมและประเพณี โดยในปัจจุบันยังมีการกำหนด สีพระราชนิยม สำหรับใช้ในงานพระราชพิธี โดยสีจีวรต่างๆ ที่นิยมใช้ในพระพุทธศาสนาของไทยมีดังนี้

จีวรพระสงฆ์มีกี่สี? 

1. จีวรสีเหลืองส้ม (สีราชเข้ม)

• เป็นสีที่ใช้ในวัดของมหานิกาย มีไม่ต่ำกว่า 3 เฉดสี นิยมใช้ในพระสงฆ์ มหานิกาย เป็นส่วนใหญ่ (พระบ้าน) เห็นได้ทั่วไปตามวัดในเมืองหรือในงานพิธีมงคล

2. จีวรสีแก่นขนุน (สีแก่นบวร)

• สีน้ำตาลอมเหลือง หรือ สีกรัก เดิมนิยมใช้ในวัดธรรมยุติกนิกาย สื่อถึงการปฏิบัติที่เคร่งครัดและการอยู่ร่วมกับธรรมชาติ

3. จีวรสีพระราชนิยม

• อยู่กึ่งกลางระหว่างสีเหลืองส้มกับแก่นขนุน พระสงฆ์ทั้งมหานิกาย และธรรมยุตใช้ครองในงานพระพิธี สีพระราชนิยมในงานพิธีสำคัญเป็นการแสดงออกถึงความเป็นเอกภาพ และความเคารพต่อพระราชพิธี

4. สีแก่นขนุนเข้ม

• นิยมใช้กันในหมู่พระป่า หรือพระสายกรรมฐานทางภาคอีสาน แสดงถึงความเคร่งครัดในการปฏิบัติสมาธิและความมุ่งมั่นในการแสวงหาความหลุดพ้น

5. สีกรักแดง (สีน้ำหมาก)

• เป็นสีที่ใช้โดย "ครูบา" พระสงฆ์ภาคเหนือบางส่วนครองตามแบบแผนสงฆ์พม่า สื่อถึงเอกลักษณ์ของวัฒนธรรมท้องถิ่นและการปฏิบัติธรรมตามแบบอย่างที่ได้รับการสืบทอดมา

6. สีกรักดำ (สีน้ำตาลอมม่วง) สีกรักดำ

• สีน้ำตาลอมม่วง เป็นสีจีวรของพระธุดงค์ ที่มักปฏิบัติธรรมด้วยการเดินทางไปยังสถานที่ต่างๆ สื่อถึงความกลมกลืนกับธรรมชาติและการไม่ติดทางโลก และยังสื่อถึงการทุ่มเทในการปฏิบัติสมาธิและการละทิ้งทางโลกเพื่อแสวงหาความสงบทางจิตใจ

7. สีน้ำตาล (สีสมณะ)

• เป็นสีที่ "สมณะ" หรือนักบวชของสำนักสันติอโศกเลือกใช้ให้ต่างกับสีจีวรทั่วไป สื่อถึงความเรียบง่ายและการดำเนินชีวิตอย่างสมถะในแบบฉบับของสำนักสันติอโศก