ทำไมหมาชอบกินหญ้า? สัตวแพทย์เฉลย ไม่ใช่แค่หิวหรืออยากอาเจียน

ทำไมสุนัขชอบกินหญ้า? สัตวแพทย์เผยเหตุผลที่เจ้าของควรรู้ อาจเป็นสัญญาณสุขภาพ

ทำไมสุนัขชอบกินหญ้า? สัตวแพทย์เผยสาเหตุ ทั้งสัญชาตญาณ ความเบื่อ และอาการไม่สบายท้อง พร้อมวิธีสังเกตว่าสุนัขกินหญ้าแบบไหนอันตราย

เคยสังเกตไหมว่า เวลาพาสุนัขออกไปเดินเล่น บางตัวมักหยุดดมและก้มลงกัดกินหญ้าข้างทาง ทั้งที่เพิ่งกินอาหารมาไม่นาน พฤติกรรมนี้ทำให้เจ้าของหลายคนสงสัยว่า ทำไมสุนัขชอบกินหญ้า เป็นเพราะหิว ขาดสารอาหาร มีปัญหาเกี่ยวกับระบบย่อยอาหาร หรือกำลังพยายามทำให้ตัวเองอาเจียนกันแน่

สัตวแพทย์อธิบายว่า การกินหญ้าเป็นพฤติกรรมที่พบได้บ่อยในสุนัข และไม่ได้หมายความว่าสัตว์เลี้ยงกำลังป่วยเสมอไป อย่างไรก็ตาม หากสุนัขกินหญ้ามากผิดปกติ หรือมีอาการอื่นร่วมด้วย เช่น อาเจียน ท้องเสีย ซึม และเบื่ออาหาร ก็อาจเป็นสัญญาณเตือนว่าควรพาไปตรวจสุขภาพ

ทำไมสุนัขถึงกินหญ้า? สัตวแพทย์เผยอาจเกี่ยวข้องกับสัญชาตญาณ

โดโรตา ซูมินสกา (Dorota Sumińska) สัตวแพทย์ชาวโปแลนด์และผู้ดำเนินรายการเกี่ยวกับสัตว์ อธิบายผ่านสื่อโปแลนด์ว่า พฤติกรรมการกินหญ้าของสุนัขอาจมีความเกี่ยวข้องกับสัญชาตญาณที่สืบทอดมาจากบรรพบุรุษในธรรมชาติ

เธอกล่าวถึงสมมติฐานว่า สัตว์ป่าบางชนิดกินพืชเพื่อช่วยกำจัดปรสิตในระบบทางเดินอาหาร โดยยกตัวอย่างลิงชิมแปนซีที่กินใบไม้เนื้อหยาบ ซึ่งอาจช่วยพาปรสิตบางชนิดออกจากทางเดินอาหารได้ตามธรรมชาติ

สัตวแพทย์รายนี้มองว่า สุนัขอาจยังคงมีพฤติกรรมคล้ายบรรพบุรุษอย่างหมาป่า และบางครั้งอาจกินหญ้าเมื่อรู้สึกไม่สบายท้อง เพื่อช่วยกระตุ้นการอาเจียนหรือบรรเทาความรู้สึกผิดปกติภายในกระเพาะอาหาร

อย่างไรก็ตาม คำอธิบายดังกล่าวเป็นหนึ่งในสมมติฐานเกี่ยวกับพฤติกรรมการกินหญ้าของสุนัข ไม่ได้หมายความว่าสุนัขทุกตัวที่กินหญ้ากำลังป่วยหรือพยายามกำจัดพยาธิ เพราะการศึกษาทางวิทยาศาสตร์พบว่าสุนัขสุขภาพดีจำนวนมากก็กินหญ้าเช่นกัน

งานวิจัยพบ สุนัขกินหญ้าเป็นเรื่องปกติ และส่วนใหญ่ไม่ได้อาเจียน

งานวิจัยที่ตีพิมพ์ในวารสาร Applied Animal Behaviour Science เมื่อปี 2008 ได้ศึกษาพฤติกรรมการกินพืชของสุนัข ผ่านการสำรวจเจ้าของสุนัขหลายกลุ่ม เพื่อทำความเข้าใจว่าสุนัขกินหญ้าเพราะรู้สึกไม่สบายท้อง หรือต้องการทำให้อาเจียนจริงหรือไม่

ในการสำรวจเจ้าของสุนัขสุขภาพดี 47 คน ที่สัตว์เลี้ยงมีโอกาสสัมผัสพืชเป็นประจำ พบว่าประมาณ 79% เคยสังเกตเห็นสุนัขกินหญ้าหรือพืชชนิดอื่น ส่วนการสำรวจขนาดใหญ่ที่นำข้อมูลสุนัข 1,571 ตัวมาวิเคราะห์ พบว่ามีเพียงประมาณ 9% ที่เจ้าของรายงานว่ามักแสดงอาการป่วยก่อนกินพืช และประมาณ 22% ที่มักอาเจียนหลังจากกิน

ผลการศึกษาดังกล่าวชี้ให้เห็นว่า สุนัขส่วนใหญ่ที่กินหญ้าไม่ได้มีอาการเจ็บป่วยก่อนหน้า และไม่ได้อาเจียนทุกครั้งหลังกินหญ้า จึงสนับสนุนแนวคิดว่าการกินหญ้าอาจเป็นพฤติกรรมตามธรรมชาติ มากกว่าจะเป็นสัญญาณของโรคในทุกกรณี

5 เหตุผลที่สุนัขชอบกินหญ้า มีอะไรบ้าง?

1. เป็นพฤติกรรมตามสัญชาตญาณ

สุนัขมีบรรพบุรุษที่อาศัยอยู่ในธรรมชาติและกินอาหารหลากหลายชนิด รวมถึงพืชบางประเภท การกินหญ้าจึงอาจเป็นพฤติกรรมที่ยังคงหลงเหลืออยู่ แม้ปัจจุบันสุนัขจะได้รับอาหารสำเร็จรูปที่มีสารอาหารครบถ้วนแล้วก็ตาม

สัตวแพทย์จาก VCA Animal Hospitals ระบุว่า มีการพบเศษหญ้าในตัวอย่างอุจจาระของหมาป่าในธรรมชาติด้วย ซึ่งเป็นข้อมูลที่สนับสนุนว่าการกินพืชไม่ได้เกิดขึ้นเฉพาะกับสุนัขเลี้ยงในบ้านเท่านั้น

2. อาจรู้สึกไม่สบายท้องหรือคลื่นไส้

สุนัขบางตัวอาจกินหญ้าอย่างรวดเร็วเมื่อรู้สึกคลื่นไส้หรือมีอาการระคายเคืองในกระเพาะอาหาร และอาจอาเจียนออกมาหลังจากนั้น ทำให้เจ้าของเข้าใจว่าสุนัขตั้งใจกินหญ้าเพื่อกระตุ้นการอาเจียน

อย่างไรก็ตาม จากข้อมูลการศึกษาพบว่าสุนัขส่วนใหญ่ไม่ได้อาเจียนหลังกินหญ้า จึงไม่สามารถสรุปได้ว่าการกินหญ้าทุกครั้งเกิดจากปัญหาระบบทางเดินอาหาร แต่หากพบว่ากินหญ้าอย่างเร่งรีบพร้อมอาการคลื่นไส้หรืออาเจียนซ้ำ ควรปรึกษาสัตวแพทย์

3. อาจเกี่ยวข้องกับความต้องการใยอาหาร

หญ้ามีใยอาหารซึ่งเป็นส่วนประกอบที่ช่วยเพิ่มกากในระบบทางเดินอาหาร จึงมีสมมติฐานว่าสุนัขบางตัวอาจกินหญ้าเพื่อตอบสนองต่อความต้องการใยอาหารหรือความรู้สึกในระบบย่อยอาหาร

อย่างไรก็ตาม การกินหญ้าไม่ได้เป็นหลักฐานว่าสุนัขกำลังขาดสารอาหาร โดยเฉพาะสุนัขที่ได้รับอาหารสูตรครบถ้วนและสมดุลอยู่แล้ว หากเจ้าของสงสัยว่าสุนัขได้รับใยอาหารไม่เหมาะสม ควรปรึกษาสัตวแพทย์ก่อนปรับสูตรอาหารหรือให้อาหารเสริม

4. กินเพราะความอยากรู้อยากลองหรือชอบรสชาติ

สุนัขบางตัวกินหญ้าเพียงเพราะชอบกลิ่น รสชาติ หรือเนื้อสัมผัส โดยเฉพาะหญ้าอ่อนที่มีความนุ่มและความชื้นสูง ลูกสุนัขและสุนัขอายุน้อยอาจมีพฤติกรรมสำรวจสิ่งแวดล้อมด้วยการดม เลีย หรือกัดสิ่งของรอบตัวมากกว่าสุนัขโตเต็มวัย

การกินหญ้าในลักษณะนี้มักเกิดขึ้นเป็นครั้งคราว และไม่ได้มีอาการผิดปกติอื่นร่วมด้วย จึงอาจไม่ใช่เรื่องน่ากังวล แต่เจ้าของควรระวังไม่ให้สุนัขกินหญ้าจากพื้นที่ที่อาจมีสารเคมีหรือสิ่งปนเปื้อน

5. เบื่อ เครียด หรือได้รับกิจกรรมไม่เพียงพอ

นอกจากปัจจัยด้านร่างกายแล้ว พฤติกรรมการกินหญ้าอาจเกี่ยวข้องกับความเบื่อหรือความเครียดได้เช่นกัน โดยเฉพาะสุนัขที่ต้องอยู่ตามลำพังเป็นเวลานานหรือขาดกิจกรรมที่ช่วยกระตุ้นสมองและร่างกาย

สุนัขบางตัวอาจกัดกินหญ้าเพื่อหาอะไรทำระหว่างอยู่ในสวนหรือออกไปเดินเล่น การเพิ่มเวลาเล่น ฝึกคำสั่ง พาเดินออกกำลังกาย และใช้ของเล่นที่กระตุ้นการคิด อาจช่วยลดพฤติกรรมที่เกิดจากความเบื่อได้

สุนัขกินหญ้าอันตรายไหม? ต้องระวังอะไรบ้าง?

โดยทั่วไป การกัดกินหญ้าปริมาณเล็กน้อยเป็นครั้งคราวอาจไม่ก่อให้เกิดอันตรายต่อสุนัขสุขภาพดี แต่ความเสี่ยงสำคัญมักมาจากสิ่งที่ปนเปื้อนอยู่บนหญ้า รวมถึงปริมาณที่สุนัขกินเข้าไป

• สารกำจัดวัชพืชและยาฆ่าแมลง: หญ้าในสวนหรือพื้นที่สาธารณะอาจได้รับการฉีดพ่นสารเคมี ซึ่งบางชนิดเป็นอันตรายต่อสุนัข
• ปุ๋ยและสารเคมีบำรุงสนามหญ้า: ผลิตภัณฑ์บางประเภทอาจทำให้สัตว์เลี้ยงเกิดอาการผิดปกติหากสัมผัสหรือกินเข้าไป
• พยาธิและสิ่งปนเปื้อนจากอุจจาระสัตว์: หญ้าหรือดินที่ปนเปื้อนอุจจาระอาจเป็นแหล่งของไข่พยาธิหรือเชื้อโรคบางชนิด
• การกินหญ้าปริมาณมาก: อาจทำให้ระคายเคืองทางเดินอาหาร และในบางกรณีอาจมีเศษหญ้าสะสมจนเกิดการอุดตัน
• พืชชนิดอื่นที่ปะปนอยู่: สุนัขอาจเผลอกินพืชมีพิษที่ขึ้นอยู่ร่วมกับหญ้า โดยเจ้าของไม่ทันสังเกต

ดังนั้น แม้สุนัขจะมีพฤติกรรมกินหญ้าเป็นประจำ ก็ไม่ควรปล่อยให้กินหญ้าข้างทางหรือสนามหญ้าที่ไม่ทราบประวัติการใช้สารเคมี เพราะอาจมีความเสี่ยงมากกว่าที่คิด

สุนัขกินหญ้าแบบไหน ต้องรีบพาไปพบสัตวแพทย์?

สิ่งสำคัญที่สุดคือการสังเกตความถี่และพฤติกรรมของสุนัข หากกินหญ้าเพียงเล็กน้อยเป็นครั้งคราว ยังคงร่าเริง กินอาหาร และขับถ่ายตามปกติ ก็อาจไม่ใช่สัญญาณอันตราย

แต่หากพบอาการต่อไปนี้ร่วมกับการกินหญ้า ควรติดต่อสัตวแพทย์เพื่อประเมินสุขภาพ

• กินหญ้ามากขึ้นอย่างผิดปกติ: โดยเฉพาะเมื่อเกิดขึ้นอย่างกะทันหันหรือกินอย่างเร่งรีบ
• อาเจียนซ้ำหลายครั้ง: อาจเกี่ยวข้องกับปัญหาทางเดินอาหารหรือภาวะเจ็บป่วยอื่น
• ท้องเสียหรืออุจจาระผิดปกติ: โดยเฉพาะหากมีเลือดปนหรืออาการต่อเนื่อง
• ซึม เบื่ออาหาร หรือไม่ยอมดื่มน้ำ: อาจเป็นสัญญาณว่าสุนัขกำลังไม่สบาย
• ปวดท้องหรือท้องบวม: หากมีอาการกระสับกระส่าย อาเจียนไม่ออก หรือท้องขยายผิดปกติ ควรรีบพาไปโรงพยาบาลสัตว์ทันที
• สงสัยว่ากินหญ้าที่มีสารเคมี: ควรติดต่อสัตวแพทย์ทันที แม้ยังไม่มีอาการผิดปกติ

เจ้าของควรทำอย่างไร หากสุนัขชอบกินหญ้า?

หากสุนัขชอบกินหญ้าระหว่างเดินเล่น เจ้าของควรสังเกตก่อนว่าพฤติกรรมดังกล่าวเกิดขึ้นบ่อยเพียงใด และมีอาการผิดปกติร่วมด้วยหรือไม่ ไม่จำเป็นต้องดุหรือลงโทษสัตว์เลี้ยง เพราะการกินหญ้าอาจเป็นพฤติกรรมตามธรรมชาติ

หากต้องการลดพฤติกรรมนี้ สามารถฝึกคำสั่งให้สุนัขหยุดหรือเดินต่อ แล้วให้รางวัลเมื่อทำตาม รวมถึงเพิ่มกิจกรรมระหว่างวัน เพื่อป้องกันความเบื่อและลดโอกาสการกินหญ้าที่อาจปนเปื้อนสารอันตราย

นอกจากนี้ ควรให้อาหารสุนัขที่มีสารอาหารครบถ้วนเหมาะสมกับวัย ดูแลเรื่องการถ่ายพยาธิตามคำแนะนำของสัตวแพทย์ และไม่ใช้การกินหญ้าเป็นวิธีรักษาอาการท้องผูก คลื่นไส้ หรือกำจัดพยาธิด้วยตนเอง

สรุป ทำไมสุนัขชอบกินหญ้า เป็นสัญญาณว่ากำลังป่วยหรือไม่?

การที่สุนัขชอบกินหญ้าไม่ได้หมายความว่ากำลังป่วยเสมอไป เพราะอาจเกิดจากสัญชาตญาณ ความอยากรู้อยากลอง ความชอบในรสชาติ หรือความเบื่อ ขณะที่สุนัขบางตัวอาจกินหญ้าเมื่อรู้สึกไม่สบายท้องได้เช่นกัน

งานวิจัยพบว่า สุนัขจำนวนมากกินหญ้าเป็นประจำโดยไม่ได้มีอาการป่วยก่อนหน้า และส่วนใหญ่ไม่ได้อาเจียนหลังจากกิน ดังนั้น เจ้าของไม่จำเป็นต้องตกใจทุกครั้งที่เห็นสุนัขกินหญ้า แต่ควรใส่ใจกับการเปลี่ยนแปลงของพฤติกรรมและสุขภาพโดยรวม

หากสุนัขกินหญ้ามากผิดปกติ อาเจียนซ้ำ ท้องเสีย ซึม หรือมีอาการเจ็บป่วยอื่นร่วมด้วย ควรพาไปพบสัตวแพทย์ เพราะการสังเกตอาการและตรวจหาสาเหตุอย่างเหมาะสมจะช่วยดูแลสุขภาพสัตว์เลี้ยงได้ดีกว่าการคาดเดาว่าสุนัขกำลังกินหญ้าเพื่อรักษาตัวเอง

 

• ทำไมแมวชอบนอน "ปลายเท้า" เจ้าของ? เปิดเหตุผลที่ทาสต้องรู้ ไม่ใช่ความบังเอิญ!
• ไม่ใช่แค่รัก! ทำไมสุนัขชอบ "เลียมือ" เปิดรหัสลับที่เจ้าตูบ "อยากบอกคุณ" แม้พูดไม่ได้

 

 

แหล่งข้อมูลอ้างอิง

1. RMF FM – รายงานคำอธิบายจากสัตวแพทย์ Dorota Sumińska
2. Applied Animal Behaviour Science – Characterisation of Plant Eating in Dogs (2008)
3. VCA Animal Hospitals – Why Dogs Eat Grass
4. PetMD – Why Do Dogs Eat Grass?