ดาวน์โหลดสนุกแอปฟรี
Email10 ดอกไม้มีพิษ คิดให้ดีก่อนปลูกในบ้าน สวยงามแต่อันตรายอย่างคาดไม่ถึง
10 ดอกไม้มีพิษ คิดให้ดีก่อนปลูกในบ้าน สวยแต่อันตรายอย่างคาดไม่ถึง อาจไม่เป็นมิตรต่อผู้อาศัยทั้งคนและสัตว์
ดอกไม้เป็นหนึ่งในสิ่งที่ช่วยเติมความสดชื่นและความสวยงามให้บ้าน ไม่ว่าจะเป็นดอกไม้ประดับสวน ดอกไม้กระถาง หรือช่อดอกไม้ที่นำมาจัดวางภายในห้อง แต่รู้หรือไม่ว่า ดอกไม้บางชนิดที่มีสีสันสวยงามและดูไม่มีพิษภัย กลับมีสารที่อาจเป็นอันตรายต่อคนและสัตว์เลี้ยง โดยเฉพาะหากเผลอรับประทานหรือสัมผัสน้ำยางจากต้นไม้โดยตรง
เรื่องนี้ไม่ได้เกี่ยวข้องกับความเชื่อเรื่องดอกไม้อัปมงคลหรือโชคลาภ แต่เป็นความปลอดภัยที่มีข้อมูลทางวิทยาศาสตร์รองรับ โดย American Society for the Prevention of Cruelty to Animals (ASPCA) และ Merck Veterinary Manual ระบุว่า พืชประดับหลายชนิดมีสารที่อาจทำให้สัตว์เลี้ยงเกิดอาการผิดปกติ ตั้งแต่ระคายเคืองในปาก อาเจียน ท้องเสีย ไปจนถึงหัวใจเต้นผิดจังหวะหรือไตวายในบางกรณี
สำหรับบ้านที่มีเด็กเล็ก แมว หรือสุนัข จึงควรตรวจสอบชนิดของดอกไม้ก่อนนำมาปลูกหรือวางประดับ เพราะดอกไม้บางชนิดมีความเสี่ยงสูงหากเด็กหรือสัตว์เลี้ยงสามารถเข้าถึงและเผลอนำเข้าปากได้
10 ดอกไม้ที่ควรระวัง ไม่ควรปลูกในจุดที่เด็กและสัตว์เลี้ยงเข้าถึง
1. ยี่โถ – ดอกสวยแต่มีสารที่อาจส่งผลต่อหัวใจ
ยี่โถ (Nerium oleander) เป็นไม้ดอกที่มีสีสันสวยงาม ทั้งสีชมพู ขาว และแดง นิยมปลูกเป็นไม้ประดับกลางแจ้งหรือแนวรั้ว แต่พืชชนิดนี้มีสารกลุ่ม Cardiac Glycosides ซึ่งออกฤทธิ์ต่อการทำงานของหัวใจ
สารดังกล่าวพบได้ในส่วนต่าง ๆ ของต้นยี่โถ หากรับประทานเข้าไปอาจทำให้เกิดอาการคลื่นไส้ อาเจียน ปวดท้อง หัวใจเต้นผิดจังหวะ และอาจรุนแรงถึงชีวิตได้ โดยเฉพาะในเด็กและสัตว์เลี้ยงที่มีน้ำหนักตัวน้อย
บ้านที่มีเด็กเล็กหรือสัตว์เลี้ยงจึงควรหลีกเลี่ยงการปลูกยี่โถในบริเวณที่เข้าถึงได้ง่าย และไม่ควรนำใบหรือดอกมาใช้ประกอบอาหารหรือทำเครื่องดื่มสมุนไพร
ยี่โถ
2. รำเพย – ดอกสีเหลืองสดใส แต่เมล็ดมีพิษอันตราย
รำเพย (Cascabela thevetia หรือชื่อพ้อง Thevetia peruviana) เป็นไม้ดอกที่มีลักษณะคล้ายระฆังหรือกรวย สีเหลืองสดใส นิยมปลูกเป็นไม้ประดับตามสวนและพื้นที่กลางแจ้ง แต่พืชชนิดนี้มีสารกลุ่ม Cardiac Glycosides เช่นเดียวกับยี่โถ
ส่วนที่ต้องระวังเป็นพิเศษคือเมล็ดและส่วนอื่น ๆ ของต้นที่มีสารพิษ หากรับประทานเข้าไปอาจทำให้เกิดอาการอาเจียน ท้องเสีย หัวใจเต้นช้าหรือผิดจังหวะ และอาจเป็นอันตรายรุนแรง
แม้รำเพยจะมีดอกสวยงาม แต่ไม่เหมาะกับการปลูกในบริเวณที่เด็กเล็กอาจเก็บผลหรือเมล็ดมาเล่น และควรระวังไม่ให้สัตว์เลี้ยงกัดกินส่วนต่าง ๆ ของต้น
รำเพย
3. ชวนชม – ไม้มงคลยอดนิยม แต่น้ำยางมีพิษ
ชวนชม (Adenium obesum) เป็นไม้ประดับที่ได้รับความนิยมในประเทศไทย ด้วยลำต้นอวบและดอกหลากหลายสี อีกทั้งยังมีความเชื่อว่าเป็นไม้มงคลที่ช่วยเสริมเสน่ห์และความนิยมชมชอบ
อย่างไรก็ตาม ชวนชมมีน้ำยางสีขาวและสารกลุ่ม Cardiac Glycosides ที่อาจเป็นอันตรายหากรับประทานเข้าไป โดยในสัตว์เลี้ยงอาจทำให้อาเจียน ท้องเสีย เบื่ออาหาร และหัวใจเต้นผิดจังหวะ ส่วนการสัมผัสน้ำยางอาจทำให้ผิวหนังระคายเคืองในบางคน
หากต้องการปลูกชวนชมในบ้าน ควรตั้งกระถางในจุดที่เด็กและสัตว์เลี้ยงเข้าถึงไม่ได้ และสวมถุงมือเมื่อตัดแต่งกิ่งเพื่อหลีกเลี่ยงการสัมผัสน้ำยางโดยตรง
ชวนชม
4. ดอกลิลลี่ – อันตรายอย่างยิ่งสำหรับบ้านที่เลี้ยงแมว
ลิลลี่เป็นดอกไม้ยอดนิยมสำหรับจัดช่อและตกแต่งบ้าน เพราะมีรูปทรงสวยงามและกลิ่นหอม แต่ลิลลี่แท้ในสกุล Lilium และเดย์ลิลลี่ในสกุล Hemerocallis เป็นพืชที่มีความเป็นพิษรุนแรงต่อแมว
ข้อมูลจาก ASPCA ระบุว่า แมวที่กินส่วนต่าง ๆ ของลิลลี่ รวมถึงกลีบดอก ใบ หรือเกสร อาจเกิดภาวะไตบาดเจ็บเฉียบพลันได้ แม้ได้รับในปริมาณน้อย นอกจากนี้ แมวยังอาจได้รับสารพิษจากการเลียเกสรที่ติดอยู่บนขนหรือการดื่มน้ำจากแจกันที่แช่ดอกลิลลี่
สำหรับบ้านที่เลี้ยงแมว ควรหลีกเลี่ยงการนำลิลลี่กลุ่มดังกล่าวเข้าบ้านโดยเด็ดขาด หากสงสัยว่าแมวสัมผัสหรือกินส่วนของดอกลิลลี่ ควรรีบพาไปพบสัตวแพทย์ทันทีโดยไม่ต้องรอให้เกิดอาการ
ลิลลี่
5. กุหลาบพันปี หรืออาซาเลีย – ดอกสวย แต่มีสารที่ส่งผลต่อระบบประสาทและหัวใจ
กุหลาบพันปีและอาซาเลียเป็นไม้ดอกในสกุล Rhododendron มีดอกหลายสีและได้รับความนิยมในพื้นที่อากาศเย็น แต่พืชกลุ่มนี้มีสาร Grayanotoxins ซึ่งอาจเป็นอันตรายต่อคนและสัตว์เลี้ยงหากรับประทาน
สารดังกล่าวอาจทำให้เกิดอาการคลื่นไส้ อาเจียน น้ำลายไหล อ่อนแรง ความดันโลหิตผิดปกติ และหัวใจเต้นผิดจังหวะ โดยระดับความรุนแรงขึ้นอยู่กับชนิดของพืชและปริมาณที่ได้รับ
หากปลูกอาซาเลียหรือกุหลาบพันปีในกระถาง ควรวางในจุดที่เด็กและสัตว์เลี้ยงไม่สามารถเข้าถึงได้ และไม่ควรนำส่วนของพืชมาใช้รับประทานเอง
กุหลาบพันปี
6. ไฮเดรนเยีย – ดอกใหญ่สีสวย แต่ไม่ควรนำเข้าปาก
ไฮเดรนเยีย (Hydrangea spp.) เป็นไม้ดอกที่ได้รับความนิยมในการตกแต่งสวนและจัดช่อดอกไม้ ด้วยช่อดอกขนาดใหญ่ที่มีสีสันหลากหลาย ทั้งสีชมพู ฟ้า ม่วง และขาว
แม้จะเป็นไม้ประดับที่ดูอ่อนโยน แต่ไฮเดรนเยียบางชนิดมีสารประกอบกลุ่ม Cyanogenic Glycosides ซึ่งสามารถปลดปล่อยสารที่เป็นพิษได้เมื่อเนื้อเยื่อพืชถูกย่อยหรือทำลาย อย่างไรก็ตาม การเกิดพิษรุนแรงไม่ได้พบได้ง่ายจากการสัมผัสดอกไม้ตามปกติ
หากเด็กหรือสัตว์เลี้ยงกัดกินใบหรือดอก อาจทำให้เกิดอาการผิดปกติทางระบบทางเดินอาหาร เช่น อาเจียนหรือท้องเสีย จึงควรหลีกเลี่ยงการวางแจกันในบริเวณที่เด็กหรือสัตว์เลี้ยงสามารถหยิบจับและนำเข้าปากได้
ไฮเดรนเยีย
7. ดอกลำโพง – ดอกทรงสวย แต่มีสารพิษออกฤทธิ์ต่อระบบประสาท
ดอกลำโพงในสกุล Datura และพืชกลุ่มแตรนางฟ้าในสกุล Brugmansia มีดอกขนาดใหญ่ลักษณะคล้ายแตรหรือกรวย โดยบางชนิดมีกลิ่นหอมแรง แต่พืชทั้งสองกลุ่มมีสารอัลคาลอยด์ที่เป็นพิษ เช่น Atropine, Scopolamine และ Hyoscyamine
สารเหล่านี้อาจส่งผลต่อระบบประสาท ทำให้ปากแห้ง หัวใจเต้นเร็ว รูม่านตาขยาย สับสน ประสาทหลอน ชัก หรือหมดสติ หากรับประทานเข้าไปในปริมาณที่เป็นอันตราย
ดอกลำโพงและแตรนางฟ้าจึงไม่เหมาะกับการปลูกในบริเวณที่เด็กเล็กสามารถเด็ดดอกหรือเมล็ดมาเล่นได้
ลำโพง
8. คาลันโช หรือ กุหลาบหินดอก – ไม้กระถางสวย แต่มีพิษต่อสัตว์เลี้ยง
คาลันโช (Kalanchoe spp.) เป็นกลุ่มไม้อวบน้ำที่บางชนิดมีดอกขนาดเล็กสีสันสดใส นิยมปลูกเป็นไม้กระถางตกแต่งบ้าน เพราะดูแลค่อนข้างง่ายและใช้พื้นที่ไม่มาก
อย่างไรก็ตาม พืชในกลุ่มนี้มีสารที่อาจเป็นพิษต่อสุนัขและแมว หากสัตว์เลี้ยงกินเข้าไปอาจเกิดอาการอาเจียน ท้องเสีย และในกรณีรุนแรงอาจมีผลต่อการทำงานของหัวใจ
จึงควรตั้งกระถางคาลันโชให้พ้นจากบริเวณที่สัตว์เลี้ยงชอบกัดแทะต้นไม้ โดยเฉพาะบ้านที่มีแมวชอบสำรวจพืชประดับ
กุหลาบหิน
9. หน้าวัว – ดอกสวยแปลกตา แต่ทำให้ระคายเคืองปากได้
หน้าวัว (Anthurium spp.) เป็นไม้ประดับที่มีส่วนประดับคล้ายกลีบดอกเป็นมันเงา สีแดง ชมพู หรือขาว นิยมใช้ตกแต่งภายในบ้านและอาคาร
ส่วนต่าง ๆ ของหน้าวัวมีผลึกแคลเซียมออกซาเลตชนิดไม่ละลายน้ำ หากถูกกัดหรือเคี้ยว ผลึกเหล่านี้อาจทำให้เกิดอาการแสบปาก ระคายเคืองลิ้นและริมฝีปาก น้ำลายไหล อาเจียน หรือกลืนลำบาก โดยเฉพาะในสัตว์เลี้ยง
แม้โดยทั่วไปจะไม่ได้มีพิษรุนแรงต่อหัวใจเหมือนยี่โถ แต่ก็ไม่ควรวางหน้าวัวในจุดที่เด็กเล็กหรือสัตว์เลี้ยงสามารถกัดกินได้
หน้าวัว
10. เดหลี – นิยมวางในบ้าน แต่ไม่ปลอดภัยหากสัตว์เลี้ยงกัดกิน
เดหลี (Spathiphyllum spp.) เป็นไม้ประดับที่มีดอกสีขาวและใบสีเขียวเข้ม นิยมวางตามมุมห้องหรือในอาคาร เพราะสามารถเติบโตได้ในบริเวณที่มีแสงแดดรำไร
อย่างไรก็ตาม เดหลีมีผลึกแคลเซียมออกซาเลตชนิดไม่ละลายน้ำเช่นเดียวกับหน้าวัว หากสัตว์เลี้ยงกัดกินอาจเกิดอาการระคายเคืองภายในปาก น้ำลายไหล อาเจียน และกลืนอาหารลำบาก
ข้อควรรู้คือ เดหลีมีชื่อภาษาอังกฤษว่า Peace Lily แต่ไม่ใช่ลิลลี่แท้ในสกุล Lilium ไม่ได้ทำให้แมวไตวายรุนแรงในลักษณะเดียวกับลิลลี่แท้ ความเสี่ยงหลักของเดหลีคือการระคายเคืองจากผลึกแคลเซียมออกซาเลต
เดหลี
ดอกไม้มีพิษ แค่ปลูกไว้ในบ้านก็เป็นอันตรายหรือไม่?
การมีดอกไม้หรือไม้ประดับที่มีสารพิษอยู่ในบ้าน ไม่ได้หมายความว่าผู้อยู่อาศัยจะได้รับพิษโดยอัตโนมัติ เพราะความเสี่ยงส่วนใหญ่เกิดจากการรับประทาน การกัดแทะ หรือการสัมผัสน้ำยางและสารระคายเคืองโดยตรง
อย่างไรก็ตาม ดอกไม้บางชนิดอาจมีความเสี่ยงเฉพาะที่ควรระวังเป็นพิเศษ เช่น ลิลลี่แท้สำหรับบ้านที่เลี้ยงแมว เนื่องจากแมวอาจได้รับสารพิษจากเกสรที่ติดขนหรือน้ำในแจกันได้โดยไม่จำเป็นต้องกัดกินดอกโดยตรง
สำหรับผู้ที่ไวต่อกลิ่นหรือมีโรคภูมิแพ้ ดอกไม้ที่มีกลิ่นหอมแรงหรือมีเกสรฟุ้งกระจายอาจกระตุ้นอาการไม่สบายได้ในบางราย แต่ไม่ได้หมายความว่าดอกไม้ที่มีกลิ่นหอมทุกชนิดจะมีพิษหรือทำให้อากาศภายในบ้านเป็นอันตราย
สิ่งสำคัญคือไม่ควรกระตุ้นให้อาเจียนเองเมื่อสงสัยว่าได้รับสารพิษจากพืช เพราะอาจทำให้เกิดอันตรายเพิ่มเติม และไม่ควรรอจนเกิดอาการรุนแรงก่อนจึงขอความช่วยเหลือ
อยากปลูกดอกไม้ในบ้าน มีชนิดไหนที่เป็นมิตรกับสัตว์เลี้ยงมากกว่า?
สำหรับบ้านที่มีแมวหรือสุนัข อาจพิจารณาไม้ดอกบางชนิดที่ ASPCA จัดอยู่ในกลุ่มไม่เป็นพิษต่อสัตว์เลี้ยง เช่น กล้วยไม้ฟาแลนนอปซิส (Phalaenopsis) แอฟริกันไวโอเลต (African Violet) และเยอบีร่า (Gerbera Daisy)
อย่างไรก็ตาม คำว่าไม่เป็นพิษไม่ได้หมายความว่าสัตว์เลี้ยงสามารถรับประทานได้อย่างปลอดภัย เพราะการกินพืชในปริมาณมากอาจทำให้เกิดอาการผิดปกติทางระบบทางเดินอาหารได้เช่นกัน จึงควรป้องกันไม่ให้สัตว์เลี้ยงกัดแทะต้นไม้เป็นประจำ
