ย้อนอดีต "การสำรวจประชากรครั้งแรกในไทย(สยาม)" เมื่อพ.ศ. 2453 เรามีกันกี่คน?

ในยุคที่ประเทศไทยมีประชากรกว่า 70 ล้านคน หลายคนอาจสงสัยว่า รากฐานของข้อมูลประชากรไทยเริ่มต้นจากเมื่อไร และมีรายละเอียดอย่างไรบ้าง?

ย้อนกลับไปเมื่อกว่า 100 ปีก่อน ประเทศไทย หรือ "สยาม" ในเวลานั้น ได้มีการจัดเก็บข้อมูลประชากรครั้งแรกอย่างเป็นทางการในสมัยรัชกาลที่ 5 ซึ่งนับเป็นจุดเริ่มต้นสำคัญของระบบทะเบียนราษฎรและข้อมูลสถิติประชากรไทยที่เราคุ้นเคยกันในปัจจุบัน

การสำรวจประชากรครั้งแรก

ในปีพ.ศ. 2453 กระทรวงมหาดไทยได้ทำการสำรวจประชากร หรือ "สำมะโนครัว" อย่างเป็นทางการครั้งแรก ซึ่งได้จัดเก็บจำนวนประชากรใน 17 มณฑล รวมทั้งประเทศมีประชากรทั้งสิ้น 8,131,247 คน

จำนวนประชากรในแต่ละมณฑล

• มณฑลกรุงเทพ – 931,319 คน
• มณฑลอุดร – 630,681 คน
• มณฑลกรุงเก่า – 553,976 คน
• มณฑลนครศรีธรรมราช – 472,449 คน
• มณฑลนครราชสีมา – 488,131 คน
• มณฑลราชบุรี – 419,714 คน
• มณฑลปราจีนบุรี – 325,681 คน
• มณฑลนครไชยศรี – 281,079 คน
• มณฑลนครสวรรค์ – 287,000 คน
• มณฑลปัตตานี – 269,817 คน
• มณฑลพิศณุโลก – 248,050 คน
• มณฑลภูเก็ต – 220,953 คน
• มณฑลชุมพร – 164,154 คน
• มณฑลจันทบุรี – 134,691 คน
• มณฑลเพชรบูรณ์ – 72,662 คน
• มณฑลพายัพ – 1,216,817 คน
• มณฑลอีสาน – 1,414,073 คน

รวมทั้งประเทศ: 8,131,247 คน

 

การจำแนกเชื้อชาติ

• ไทย – 7,252,872 คน
• จีน – 185,901 คน
• แขกมลายู – 368,827 คน
• แขกจาม – 1,093 คน
• แขกชวา – 381 คน
• แขกเทศ – 2,330 คน
• แขกซิก – 70 คน
• แขกลังกา – 6 คน
• แขกฮินดู – 92 คน
• แขกกลิง – 49 คน
• มอญ – 28,861 คน
• เขมร – 134,333 คน
• ญวน – 6,521 คน
• กะเหรี่ยง – 60,185 คน
• เงี้ยว – 26,081 คน
• ตองซู่ – 1,027 คน
• พม่า – 6,051 คน
• ญี่ปุ่น – 25 คน
• เติร์ก – 1 คน
• ฝรั่ง – 511 คน
• ชาติอื่นๆ – 56,253 คน

รวมทั้งสิ้น: 8,131,470 คน

ข้อมูลประชากรล่าสุด

จากข้อมูลของสำนักทะเบียนกลาง กรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2562 ประเทศไทยมีประชากรที่มีสัญชาติไทยทั้งสิ้น 66,558,935 คน แบ่งเป็น:

• ชาย: 32,110,775 คน
• หญิง: 33,503,382 คน

ประชากรที่ไม่มีสัญชาติไทย: 944,778 คน แบ่งเป็น:

• ชาย: 494,325 คน
• หญิง: 450,453 คน

แรงงานข้ามชาติ (โดยประมาณ): 1,300,000 คน

 

การสำรวจในปัจจุบัน

สำนักงานสถิติแห่งชาติได้รับหน้าที่ดำเนินการสำรวจสำมโนประชากรตั้งแต่ปีพ.ศ. 2503 โดยมีการสำรวจทุก 10 ปี ในปี 2563 ถือเป็นรอบที่มีการสำรวจครั้งล่าสุด ซึ่งข้อมูลที่ได้จะถูกใช้วางแผนพัฒนาประเทศในหลายด้าน ทั้งเศรษฐกิจ สังคม การศึกษา และบริการสาธารณสุข

บทสรุป

จากจำนวนประชากรเพียง 8 ล้านคนในสมัยรัชกาลที่ 5 สู่ประชากรเกือบ 70 ล้านคนในปัจจุบัน แสดงให้เห็นถึงการเติบโตและเปลี่ยนแปลงของสังคมไทยอย่างชัดเจน

การสำรวจประชากรไม่ใช่แค่การนับจำนวนคน แต่คือเครื่องมือสำคัญในการวางนโยบายสาธารณะ การบริหารทรัพยากร และการวางแผนอนาคตของประเทศ การเข้าใจรากฐานของข้อมูลประชากร คือการเข้าใจรากฐานของชาติ