Annihilation ดูยากจริงหรือ?

ผมดู Annihilation หนังเรื่องใหม่ของ อเล็กซ์ การ์แลนด์ (เคยกำกับ Ex-Machina) ซึ่งฉายเฉพาะทางที่เน็ตฟลิกซ์ไปตั้งแต่ช่วงหยุดยาวสงกรานต์แล้วครับ แต่ยังไม่ได้เขียนถึงเพราะอยากเรียบเรียงประเด็นต่างๆ ที่อยู่ในหนังและทำความเข้าใจกับมันเสียก่อน พอบอกว่าต้องใช้เวลา "ทำความเข้าใจเสียก่อน" นี่คุณก็คงพอเดาได้แล้วใช่ไหมครับว่าหนังเรื่องนี้ดูไม่ง่าย

ครับ ดูไม่ง่ายแต่ก็ใช่ว่าจะดูยาก

ไอ้ประเด็นที่ว่า Annihilation เป็นหนังดูไม่ง่าย และอาจจะเข้าข่ายดูยากสำหรับหลายคนนั้นไม่ใช่สิ่งที่ผมคิดเองเออเอง สื่อต่างประเทศอย่าง The Guardian เองก็ตั้งคำถามคล้ายๆ กันว่า หนังเรื่องนี้มัน "too brainy" หรือดูยากเกินไปสำหรับ บ็อกซ์ ออฟฟิศ หรือไม่ แม้แต่ในต่างประเทศที่ค่อนข้างเปิดพื้นที่ให้กับหนังหลากหลายแนวก็ยังกังขา แล้วมีหรือครับที่สตูดิโอผู้สร้างอย่าง พาราเมาท์ พิคเจอร์ส จะไม่รู้ (และโดยเฉพาะอย่างยิ่งปีที่แล้วก็เพิ่งเจ็บหนักจากหนังที่ต้องการการตีความมากๆ อย่าง Mother! ของ แดร์เรน อารอนอฟสกี้ มาหมาดๆ) นั่นจึงเป็นเหตุผลที่ทำให้หลังจากดูรอบสกรีนเทสต์แล้ว เดวิด เอลลิสัน โปรดิวเซอร์ของพาราเมาท์ที่ดูแลเรื่องการเงินและการตลาด ตัดสินใจนำหนังเรื่องนี้เข้าโรงฉายเฉพาะที่อเมริกาเหนือและจีน (ซึ่งเป็นตลาดใหญ่รองจากอเมริกา) เท่านั้น ส่วนภูมิภาคอื่นๆ รวมทั้งในบ้านเราจะชมได้เฉพาะทางผู้ให้บริการสตรีมมิ่งออนไลน์อย่างเน็ตฟลิกซ์เท่านั้น

ในแง่ธุรกิจก็เป็นการตัดสินใจที่ (น่าจะ) ถูกต้องนะครับ เพราะจนถึงวันที่ผมเขียนบทความชิ้นนี้อยู่นี่ ตัวเลขใน บ็อกซ์ ออฟฟิศ ของหนังเรื่องนี้อยู่ที่ 40 ล้านเหรียญสหรัฐฯ ซึ่งเริ่มถึง break-even point จากทุนสร้างซึ่ง (ประมาณการณ์ว่า) อยู่ที่ 40-55 ล้านเหรียญสหรัฐฯ เรียบร้อยแล้วครับ

แต่ในแง่ของการชมภาพยนตร์นี่ผมคิดว่าน่าเสียดายมากทีเดียว เพราะ Annihilation เป็นหนังที่ถ้าได้ชมในโรงภาพยนตร์จอใหญ่ๆ ภาพคมๆ แล้วน่าจะเป็นความบันเทิงทางสายตาแบบสวยงามอลังการมากเรื่องหนึ่งเลยล่ะครับ งานด้านภาพและการกำกับศิลป์นั้นทำออกมาได้อย่างสวยงามและยังมีบทบาทสำคัญในการสื่อสารเนื้อหาบางอย่างที่ไม่ถูกนำเสนอด้วยไดอะล็อกของตัวละครอีกด้วย

หนังเรื่องนี้สร้างจากบทประพันธ์ของ เจฟฟ์ ฟานเดอร์เมียร์ ซึ่ง Annihilation เป็นหนึ่งในนิยายสามเรื่องที่เรียกรวมกันว่า Southern Reach Trilogy นอกจาก Annihilation แล้วก็ยังมี Authority กับ Acceptance ซึ่งพาราเมาท์ซื้อลิขสิทธิ์ไปเรียบร้อยแล้ว แต่จะได้ดูกันเมื่อไหร่นั้น ผมคิดว่ามันขึ้นอยู่กับฟีดแบ็กของ Annihilation ว่าจะเป็นอย่างไร และสตูดิโอจะโยนโปรเจกต์ต่อไปให้ใครกำกับ

โดยส่วนตัวแล้ว ผมค่อนข้างชอบ Annihilation มากเอาเรื่องอยู่นะครับ และคิดว่าไม่ได้ดูยากสักเท่าไหร่ โอเค มันก็มีความงงบางอย่างอยู่บ้าง (ที่จริงก็หลายอย่าง) แต่หนังก็พยายามอธิบายประเด็นต่างๆ หยอดไว้ในหนังตลอดทั้งเรื่องอยู่แล้ว แค่ไม่ได้ให้ตัวละครมาอรรถาธิบายกับผู้ชมแบบตรงๆ เท่านั้นเอง ดูจบแล้วก็ต้องไปหาข้อมูลต่างๆ มาอ่านประกอบ แล้วลองตีความไปตามความเข้าใจของตัวเอง ไม่รู้นะครับ ผมว่าแบบนี้สนุกมากกว่าหนังที่ดูจบแล้วก็แล้วกัน พอพ้นข้ามไม่กี่คืนก็ลืมไปแล้วว่าหนังพูดเรื่องอะไร

แนะนำให้ลองดู Annihilation กันนะครับ อาจจะไม่ใช่หนังที่ดูง่ายนัก แต่ถ้าดูแล้วงงตรงไหน ข้องใจอย่างไร หรือแม้แต่คนที่คิดว่าทฤษฎีต่างๆ ที่อยู่ในหนังนั้นมันไม่อยู่บนพื้นฐานที่ถูกต้องเลยก็ตาม ผมก็เชื่อว่าคุณคงหาพื้นที่ในการแลกเปลี่ยน ถกเถียง ในประเด็นต่างๆ กันได้ไม่ยาก อย่างน้อยที่สุดการดูให้จบแล้วไม่หยุดอยู่แค่เอ็นด์เครดิตของหนังนั้น ก็เป็นประตูเปิดสู่ความรู้ล้วนๆ เลยครับ 

 

เกี่ยวกับผู้เขียน

จักรพันธุ์ ขวัญมงคล
นักเขียน นักแปล นักวิจารณ์ภาพยนตร์ และบรรณาธิการอิสระ สนใจความเคลื่อนไหวในแวดวงศิลปะและสังคม