ภาษาเหนือ ง่ายนิดเดียว รวมศัพท์ ภาษาเหนือ ที่เจอบ่อยๆ ให้เพื่อนๆ อู้กำเมืองกัน

ภาษาเหนือ ง่ายนิดเดียว รวมศัพท์ ภาษาเหนือ ที่เจอบ่อยๆ ให้เพื่อนๆ อู้กำเมืองกัน

ภาษาถิ่นนั้นถือว่าเป็นภาษาที่สวยงาม บ่งบอกถึงวัฒนธรรม เอกลักษณ์ ลักษณะความเป็นอยู่ และวิถีชีวิตของผู้คน ในท้องถิ่นของแต่ละภาค ของแต่ละที่ได้เป็นอย่างดี โดยภาษาถิ่นเป็นภาษาย่อยที่ใช้พูดจากันในท้องถิ่นต่างๆ ซึ่งเกิดจากการใช้ภาษาเพื่อการสื่อความหมาย ความเข้าใจกันระหว่างผู้คนที่อาศัยอยู่ตามท้องถิ่นนั้นๆ ซึ่งอาจจะแตกต่างไปจากมาตรฐาน หรือภาษาที่คนส่วนใหญ่ของแต่ละประเทศใช้กัน

โดยภาษาถิ่นของภาคเหนือ เรียกว่าภาษาถิ่นพายัพ (คำเมือง) นั่นคือ ภาษาถิ่นที่ใช้สื่อสารอยู่ในบางจังหวัดของภาคเหนือตอนบน หรือภาษาในอาณาจักรล้านนาเดิม มักจะพูดกันมากในจังหวัดเชียงใหม่ แม่ฮ่องสอน เชียงราย พะเยา ลำปาง น่าน ลำพูน ตาก แพร่ เป็นต้น โดยในครั้งนี้ เราก็ได้รวบรวมศัพท์ ภาษาเหนือ ที่เรามักจะได้ยินผ่านหูบ่อยๆ มาฝากเพื่อนๆ กัน จะได้ อู้กำเมืองกันได้สบายๆ

istock-486943984

คำศัพท์ภาษาเหนือ คำนาม สรรพนาม

เธอ = ตั๋ว(สุภาพ) , คิง (ไม่ค่อยสุภาพส่วนใหญ่ใชักับเพื่อนผู้ชาย)
ฉัน = เปิ้น (สุภาพ) , ฮา (ไม่ค่อยสุภาพส่วนใหญ่ใชักับเพื่อนผู้ชาย)
เขา (สรรพนามบุรุษที่ 3) = เปิ้น
ผู้ชาย = ป้อจาย
ผู้หญิง = แม่ญิง
พวกเขา = หมู่เขา
พวกเธอ = สูเขา (สุภาพ), คิงเขา (ไม่ค่อยสุภาพส่วนใหญ่ใชักับเพื่อนผู้ชาย)
พวกเรา = หมู่เฮา, เฮาเขา
พ่อ = ป้อ
พี่ชาย = อ้าย,ปี่
ปู่ย่าตายาย ลุงป้าน้าอา = อุ้ย (เช่น แม่อุ้ย ป้ออุ้ย)
พี่สาว = ปี่
ปฏิทิน = ปั๊กกะตืน คำเมืองแท้ๆจะแปลว่าปฏิทิน
โรงเรียน = โฮงเฮียน
เรือน = เฮือน
คำเล่าลือ = กำสีเน
อิฐ = บ่าดินกี่

จำนวนนับภาษาเหนือ

1 = นึ่ง
2 = สอง
3 = สาม
4 = สี่
5 = ห้า
6 = ฮก
7 = เจ๋ด
8 = แปด
9 = เก้า
10 = ซิบ
11 = ซิบเอ๋ด
20 = ซาว
21 = ซาวเอ๋ด

พืช ผัก ผลไม้ ภาษาเหนือ

มะละกอ = บะก้วยเต๊ศ
แตงล้าน = ม่ะแต๋งซั้ง ( ร้านที่ทำให้เครือแตงพันขึ้นไป ทางเหนือเรียกว่า ซั้ง )
กล้วยน้ำว้า = ก้วยอ่อง / ก้วยนิอ่อง
มะตูม = บะปีน
ส้มเขียวหวาน = ส้มเกลี้ยง เขียวหวาน
น้อยหน่า = ม่ะหน้อแหน้ / น้อยแหน้
บวบงู = ม่ะนอยงู
แตงกวา = บะแต๋ง
กล้วย = เชียงใหม่ เรียก ก้วยใต้ ลำปาง เรียก ก้วยลิอ่อง หรือ ก้วย โก๊ย
กล้วยน้ำว้า = ก้วยใต้
มะเขือเปราะ = บะเขือผ่อย
มะเขือยาว = บะเขือขะม้า - - ออกเสียง ม่ะเขือขะม่า / ม่ะเขือหำม้า
มะระขี้นก = บะห่อย
พุทรา = หม่ะตัน
ละมุด = หม่ะมุด
ขนุน = หม่ะหนุน,บ่ะหนุน
มะพร้าว = บะป๊าว
ส้มโอ = บะโอ
กระท้อน = บะตื๋น หมะต้อง
มะปราง = บะผาง
ฝรั่ง = บ่ะหมั้น,บะแก๋ว
ฟักทอง = บะฟักแก้ว /บะน้ำแก้ว/น้ำแก้ว
ฟักเขียว = บะฟักหม่น
มะเขือเทศ = บะเขือส้ม
กระท้อน = บะตึ๋น
ตะไคร้ = ชะไคร
มะแว้ง = บะแขว้งขม
มะเขือพวง = บะแขว้ง /บ่ะแขว้งกุลา
ผักตำลึง = ผักแคบ
ชะพลู = ผักแค ใบปูนา ปูลิง
ลูกยอ = หม่ะต๋าเสือ
คึ่นช่าย = ผักกะพึน,กำพึน (กะปึน)

istock-875899290

สัตว์ภาษาเหนือ

ลูกอ๊อด = อีฮวก
ค้างคก = ค้างคาก กบตู่
กิ้งก่า = จั๊ก-ก่า
ปลาไหล = ปลาเอี่ยน ปลาเหยี่ยน
จิ้งหรีด = จิ้กุ่ง,จิ้หีด
จิ้งเหลน = จั๊ก-กะ-เหล้อ

เครื่องใช้ภาษาเหนือ

ถุงเท้า = ถุงตี๋น
กระดุม = บะต่อม
เข็มขัด = สายแอว สายฮั้ง
รองเท้า = เกือก /เกิบ
กรรไกร = มีดยับ มีดแซม
ทับพี = ป้าก
ช้อน = จ๊อน
ยาสูบ = ซีโย
ผ้าเช็ดตัว = ผ้าตุ้ม
ผ้าห่ม = ผ้าต๊วบ
รองเท้าฟองน้ำ = แค็บ

คำวิเศษณ์ และอื่นๆ

โง่ = ง่าว
ก็ = ก่
ถึง = เถิง
เช่น = เจ้น
เป็น = เป๋น
ไม่ = หมะ (เช่น หมะใจ๊ = ไม่ใช้)
นะ = เน้อ (เช่น เน้อครับ = นะครับ)
ร่ม หมายถึง (ร่มกันแดด-กันฝน) = จ้อง
ร่ม หมายถึง ร่มเงา = ฮ่ม
เหนียว = ตั๋ง
ใหญ่ = หลวง (เช่น "หูหลวง" = "หูใหญ่")
แบบนั้น อย่างนั้น = จะอั้น
แบบนี้ อย่างนี้ = จะอี้
ทุก = กุ๊ (เช่น กุ๊ๆ คน= ทุกๆคน)

istock-520021489

คำกริยาภาษาเหนือ

กิน = กิ๋น
กำปั้น หมัด = ลูกกุย
ก่าย = ปาด อิง
กางร่ม = กางจ้อง
โกหก = วอก ขี้จุ๊
โกรธ = โขด
กลับ = ปิ๊ก (เช่น "เฮาปิ๊กบ้านละหนา")
ขี้เหนียว = ขี้จิ๊
ขโมย = ขี้ลัก
ขี่หลังคน (เกาะ) = เก๊าะ
เครียด = เกี้ยด
คิด = กึ๊ด
เจ็บ = เจ๊บ
จริง = แต๊ (เช่น "แต๊ก๊ะ" = "จริงหรอ")
ใช้ = ใจ๊
เด็ก = ละอ่อน
ดู = ผ่อ
ตกบันได = ตกคันได
ทำ = ยะ (เช่น "ยะหยัง" = "ทำอะไร")
เที่ยว = แอ่ว
นั่งขัดสมาธิ = นั่งขดขวาย
นั่งพับเพียบ = นั่งป้อหละแหม้
นั่งไขว่ห้างเอาเท้าข้างหนึ่งพาดบนเข่า = นั่งปกขาก่ายง้อน
นั่งยอง ๆ = นั่งข่องเหยาะ,หย่องเหยาะ
นั่งลงไปเต็มที่ตามสบาย (โดยไม่กลัวเปื้อน) = นั่งเป้อหละเหม้อ, นั่งเหม้อ
นั่งวางเฉย นั่งหัวโด่ = นั่งคกงก(ก๊กงก)
พูด = อู้
รู้ = ฮู้
รัก = ฮัก
ลื่นล้ม = ผะเริด
วิ่ง = ล่น
สวยจังเลยนะ = งามหลายน้อ
สะดุด = ข้อง
สวมรองเท้า = ซุบแข็บ
สบายอกสบายใจ = ซว่างอกซว่างใจ๋
เหนื่อย = อิด หม้อย
เหรอ = ก๊ะ
ห่วง = ห่วง (คำเมืองแท้ๆคือ อ่วง ว้อง หรือ ข๋าง)
ให้ = หื้อ
อยากอ้วก อยากอาเจียน = ใค่ฮาก
อยาก = ไข
อย่าพูดมาก = จ๊ะไปปากนัก
อร่อย = ลำ
อร่อยมาก = จ๊าดลำ
อย่าพูดเสียงดัง = จ๊ะไปอู้ดัง
คิดไม่ออก = กึ๊ดหม่ะออก
อย่าคิดมาก = จ๊ะไปกึ๊ดนัก

ติดตามSanook! Campus

ติดตาม Sanook! Campus