ไทยจะมี 78 จังหวัด? เปิดชื่อ 1 เมืองชายแดน ปชช.ผลักดันขอตั้งจังหวัดใหม่ ไม่ใช่บึงกาฬ!

ไทยจะมี 78 จังหวัด? เปิดข้อเสนอ “แม่สะเรียง” ขอจัดตั้งจังหวัดใหม่ พร้อมย้อนรอยจังหวัดล่าสุดของไทย

เปิดที่มาแนวคิดยกระดับ “อำเภอแม่สะเรียง” จังหวัดแม่ฮ่องสอน สู่การจัดตั้งเป็นจังหวัดใหม่ของประเทศไทย หลังภาคประชาชนเสนอแยกพื้นที่โซนใต้ เพื่อเพิ่มความสะดวกด้านการบริหารราชการและการเข้าถึงบริการของรัฐ พร้อมพาไปดูว่าการจัดตั้งจังหวัดใหม่ต้องผ่านขั้นตอนและเงื่อนไขอะไรบ้าง

จุดเริ่มต้นแนวคิด “จังหวัดแม่สะเรียง” ต้องการยกระดับพื้นที่ชายแดนใต้ของแม่ฮ่องสอน

แนวคิดการจัดตั้ง “จังหวัดแม่สะเรียง” เกิดจากการรวมตัวของภาคประชาชนในพื้นที่ ภายใต้ชื่อ “คณะก่อตั้งจังหวัดแม่สะเรียง” ซึ่งได้ยื่นหนังสือเมื่อวันที่ 27 สิงหาคม 2564 เพื่อเสนอให้พิจารณาจัดตั้งจังหวัดใหม่ โดยมีเป้าหมายให้พื้นที่ตอนใต้ของจังหวัดแม่ฮ่องสอนมีศูนย์กลางการบริหารราชการที่ใกล้ประชาชนมากขึ้น

ข้อเสนอดังกล่าวมีแนวคิดให้จัดตั้ง “จังหวัดแม่สะเรียง” โดยครอบคลุมพื้นที่บริเวณอำเภอแม่สะเรียง และพื้นที่ใกล้เคียง เช่น อำเภอสบเมย เพื่อให้สามารถบริหารจัดการด้านงบประมาณ การพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน และบริการภาครัฐได้เหมาะสมกับบริบทของพื้นที่

เหตุผลสำคัญที่เสนอจัดตั้งจังหวัดแม่สะเรียง

1. ระยะทางไกลและภูมิประเทศเป็นอุปสรรคต่อการเดินทาง

หนึ่งในเหตุผลหลักที่ผู้เสนอจัดตั้งจังหวัดแม่สะเรียงนำเสนอ คือข้อจำกัดด้านการเดินทาง เนื่องจากพื้นที่แม่สะเรียงอยู่ห่างจากตัวจังหวัดแม่ฮ่องสอน และต้องเดินทางผ่านเส้นทางภูเขาที่มีความคดเคี้ยว ทำให้ประชาชนบางส่วนต้องใช้เวลาและค่าใช้จ่ายมากเมื่อต้องเดินทางมาติดต่อราชการ

ผู้สนับสนุนแนวคิดดังกล่าวระบุว่า หากมีจังหวัดใหม่เกิดขึ้น จะช่วยให้ประชาชนในพื้นที่เข้าถึงหน่วยงานราชการและบริการสาธารณะได้สะดวกมากขึ้น

2. เพิ่มประสิทธิภาพการบริหารและการจัดสรรงบประมาณ

การมีโครงสร้างการบริหารในระดับจังหวัดของตนเอง อาจช่วยให้การวางแผนพัฒนาพื้นที่ การจัดสรรงบประมาณ และการบริหารโครงการต่าง ๆ สามารถตอบโจทย์ความต้องการของประชาชนในพื้นที่ได้มากขึ้น

โดยเฉพาะด้านโรงพยาบาล สถานศึกษา ถนน ระบบสาธารณูปโภค และการพัฒนาเศรษฐกิจในพื้นที่ห่างไกล

3. ส่งเสริมศักยภาพพื้นที่ลุ่มน้ำยวม–สาละวิน

พื้นที่แม่สะเรียงมีศักยภาพด้านการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม ธรรมชาติ และพื้นที่ชายแดน โดยผู้สนับสนุนมองว่าการมีโครงสร้างบริหารที่ใกล้พื้นที่มากขึ้น อาจช่วยส่งเสริมการพัฒนาเศรษฐกิจและการท่องเที่ยวให้ตรงกับบริบทของท้องถิ่น

จัดตั้งจังหวัดใหม่ไม่ง่าย ต้องผ่านหลายขั้นตอน

แม้จะมีข้อเสนอจากประชาชนในพื้นที่ แต่การจัดตั้งจังหวัดใหม่ไม่สามารถเกิดขึ้นได้ทันที เพราะต้องผ่านกระบวนการพิจารณาของหน่วยงานภาครัฐหลายฝ่าย รวมถึงการพิจารณาความเหมาะสมด้านการปกครอง งบประมาณ และผลกระทบต่อโครงสร้างการบริหารประเทศ

โดยทั่วไป ปัจจัยที่ใช้ประกอบการพิจารณาจัดตั้งจังหวัดใหม่ ได้แก่

• ความเหมาะสมของพื้นที่: พิจารณาด้านภูมิศาสตร์ การเดินทาง และลักษณะของพื้นที่
• จำนวนประชากรและขนาดพื้นที่: ประเมินความเหมาะสมของจำนวนประชากรและพื้นที่ในการบริหารจัดการ
• ความพร้อมด้านการบริหารราชการ: เช่น สถานที่ราชการ บุคลากร และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
• ความจำเป็นด้านยุทธศาสตร์: เช่น พื้นที่ชายแดนหรือพื้นที่ที่มีข้อจำกัดด้านการเข้าถึงบริการภาครัฐ

ย้อนรอย “จังหวัดบึงกาฬ” จังหวัดล่าสุดของประเทศไทย

หากข้อเสนอจัดตั้งจังหวัดแม่สะเรียงได้รับการอนุมัติในอนาคต ประเทศไทยอาจมีจังหวัดเพิ่มเป็น 78 จังหวัด แต่ในปัจจุบันประเทศไทยยังคงมี 77 จังหวัด โดยจังหวัดบึงกาฬถือเป็นจังหวัดล่าสุดที่ได้รับการจัดตั้งอย่างเป็นทางการเมื่อปี พ.ศ. 2554

จังหวัดบึงกาฬแยกออกมาจากจังหวัดหนองคาย โดยมีเหตุผลสำคัญเกี่ยวกับการบริหารพื้นที่ การพัฒนาท้องถิ่น และการอำนวยความสะดวกให้ประชาชนในพื้นที่ห่างไกลจากศูนย์กลางการบริหารเดิม