เด็กต้องนั่งคาร์ซีทถึงกี่ขวบ? เช็กกฎหมายให้ชัด ก่อนพาลูกขึ้นรถ-โดนปรับหนัก!

กฎหมายไทย เด็กต้องนั่งคาร์ซีทถึงกี่ขวบ? เช็กให้ชัด ก่อนพาลูกขึ้นรถ

พ่อแม่ต้องรู้! กฎหมายกำหนดให้เด็กอายุไม่เกิน 6 ปี ต้องนั่งคาร์ซีทหรือที่นั่งนิรภัยสำหรับเด็ก ขณะที่เด็กตัวเล็กแม้อายุเกินเกณฑ์ก็ยังควรใช้อุปกรณ์เสริมเพื่อความปลอดภัย

ปัจจุบัน “คาร์ซีท (Car Seat)” กลายเป็นอุปกรณ์สำคัญที่ผู้ปกครองหลายครอบครัวให้ความสนใจ เพราะอุบัติเหตุบนท้องถนนสามารถเกิดขึ้นได้ตลอดเวลา และเด็กเล็กเป็นกลุ่มที่มีความเสี่ยงสูง เนื่องจากร่างกายยังไม่แข็งแรงพอที่จะรับแรงกระแทกจากอุบัติเหตุได้

ประเทศไทยจึงมีการปรับแก้กฎหมายจราจร เพื่อเพิ่มมาตรการความปลอดภัยสำหรับเด็ก โดยกำหนดให้เด็กเล็กต้องมีอุปกรณ์ป้องกันขณะโดยสารรถยนต์

เด็กอายุเท่าไร ต้องนั่งคาร์ซีทตามกฎหมายไทย?

ตาม พระราชบัญญัติจราจรทางบก (ฉบับที่ 13) พ.ศ. 2565 กำหนดให้ เด็กอายุไม่เกิน 6 ปี ที่โดยสารรถยนต์ ต้องนั่งใน ที่นั่งนิรภัยสำหรับเด็ก (Car Seat) หรือมีอุปกรณ์ป้องกันอันตรายที่เหมาะสม เพื่อช่วยลดความเสี่ยงเมื่อเกิดอุบัติเหตุ

นอกจากนี้ กฎหมายยังระบุถึงกรณีผู้โดยสารที่มีความสูงไม่เกิน 135 เซนติเมตร ว่าต้องมีการรัดร่างกายด้วยเข็มขัดนิรภัย หรือมีวิธีป้องกันอันตรายที่เหมาะสม เพื่อเพิ่มความปลอดภัยในการเดินทาง

สรุปง่าย ๆ คือ

• เด็กอายุไม่เกิน 6 ปี → ต้องใช้คาร์ซีทหรืออุปกรณ์นิรภัยสำหรับเด็ก
• เด็กที่สูงไม่เกิน 135 ซม. → ควรใช้อุปกรณ์เสริม เช่น Booster Seat หรืออุปกรณ์ช่วยปรับตำแหน่งเข็มขัดนิรภัยให้เหมาะกับร่างกาย

ทำไมเด็กเล็กถึงไม่ควรนั่งตักผู้ใหญ่?

หลายครอบครัวอาจคิดว่าการให้เด็กนั่งตักแล้วคาดเข็มขัดพร้อมผู้ใหญ่จะปลอดภัยกว่า แต่ในความเป็นจริง วิธีนี้อาจเพิ่มความเสี่ยงเมื่อเกิดอุบัติเหตุ

หากรถชนกะทันหัน แรงกระแทกอาจทำให้ผู้ใหญ่ไม่สามารถยึดตัวเด็กไว้ได้ เด็กอาจถูกแรงเหวี่ยงกระแทกกับส่วนต่าง ๆ ของรถ หรือได้รับอันตรายจากน้ำหนักตัวของผู้ใหญ่ที่อยู่ด้านบน

คาร์ซีทถูกออกแบบมาเพื่อรองรับสรีระของเด็กโดยเฉพาะ ช่วยกระจายแรงกระแทก ลดการเคลื่อนไหวของร่างกาย และช่วยป้องกันบริเวณศีรษะ คอ และกระดูกสันหลังของเด็ก

เลือกคาร์ซีทอย่างไรให้เหมาะกับวัยของเด็ก?

การเลือกคาร์ซีทไม่ควรดูเพียงอายุของเด็กเท่านั้น แต่ควรพิจารณาจาก น้ำหนัก ส่วนสูง และพัฒนาการของเด็ก ร่วมด้วย เพื่อให้ใช้งานได้อย่างปลอดภัยที่สุด

เด็กทารก

เด็กแรกเกิดและทารกควรใช้คาร์ซีทแบบ หันหน้าเข้าหลังรถ (Rear-facing) เพราะช่วยรองรับศีรษะ คอ และกระดูกสันหลังของเด็กเล็กได้ดีกว่าเมื่อเกิดแรงกระแทก

เด็กวัยเตาะแตะ

สามารถใช้คาร์ซีทที่ปรับเปลี่ยนตามช่วงวัยได้ โดยต้องติดตั้งให้แน่นหนา และรัดสายให้พอดีกับตัวเด็ก ไม่หลวมหรือแน่นจนเกินไป

เด็กโตขึ้น

หากเด็กยังมีขนาดตัวเล็กจนเข็มขัดนิรภัยของรถไม่พอดี ควรใช้ Booster Seat เพื่อช่วยยกระดับตำแหน่งนั่ง ทำให้เข็มขัดนิรภัยพาดผ่านบริเวณที่ถูกต้องและปลอดภัยมากขึ้น

หากไม่มีคาร์ซีท มีโทษอย่างไร?

ผู้ที่ไม่ปฏิบัติตามข้อกำหนดเรื่องที่นั่งนิรภัยสำหรับเด็ก มีโทษปรับสูงสุดไม่เกิน 2,000 บาท ตามกฎหมายจราจรทางบก

อย่างไรก็ตาม กฎหมายมีข้อกำหนดและข้อยกเว้นบางกรณีสำหรับยานพาหนะบางประเภท โดยผู้ปกครองควรศึกษารายละเอียดให้เหมาะสมกับรูปแบบการเดินทางของตนเอง

คาร์ซีทไม่ใช่แค่เรื่องกฎหมาย แต่คือความปลอดภัยของลูก

แม้กฎหมายจะกำหนดอายุเด็กที่ต้องใช้คาร์ซีทไว้ที่ไม่เกิน 6 ปี แต่ความปลอดภัยไม่ได้ขึ้นอยู่กับอายุเพียงอย่างเดียว ผู้ปกครองควรดูจากขนาดตัวของเด็กและความเหมาะสมของอุปกรณ์ด้วย

สิ่งสำคัญคือ ไม่ควรอุ้มเด็กขณะรถกำลังเคลื่อนที่ และไม่ควรให้เด็กใช้เข็มขัดนิรภัยของผู้ใหญ่ในขณะที่ร่างกายยังไม่พร้อม เพราะอาจไม่สามารถช่วยป้องกันอันตรายได้เต็มประสิทธิภาพ

การใช้คาร์ซีทอย่างถูกวิธีจึงไม่ใช่เพียงการปฏิบัติตามกฎหมาย แต่เป็นการเพิ่มโอกาสให้เด็กปลอดภัยมากที่สุด หากเกิดเหตุการณ์ไม่คาดคิดบนท้องถนน

•  "ระยะเปิดไฟเลี้ยว" กฎหมายกำหนดกี่เมตร? เปลี่ยนเลน-กลับรถ ไม่เป็นฝ่ายผิด!
• เก๋งฝ่าไฟแดง 6 แยกรวด ตร.สกัดสั่งหยุด แต่เห็น "เหตุการณ์ในรถ" รีบเปิดทางช่วยเหลือ!

แหล่งอ้างอิง

• พระราชบัญญัติจราจรทางบก (ฉบับที่ 13) พ.ศ. 2565
• กรมประชาสัมพันธ์ เรื่องกฎหมายคาร์ซีทสำหรับเด็กเล็ก
• Thai PBS Kids เรื่องเด็กอายุไม่เกิน 6 ปี ต้องนั่งคาร์ซีท