รายงานพิเศษ กรมหลวงวงษาธิราชสนิท ตอนที่ 6

ในโอกาสครบรอบ 200 ปี วันประสูติของพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงวงษาธิราชสนิท สถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย ขอเสนอสารคดีบทบาทสำคัญในการชำระพระราชพงศาวดารไทย และการเขียนประวัติศาสตร์ชาติไทยของพระองค์ ในสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ติดตามได้จากรายงาน พระราชหัตถเลขาพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ถือเป็นเอกสารที่ทรงคุณค่าสำหรับการศึกษาด้านประวัติศาสตร์และโบราณคดีของไทย เนื่องด้วยเอกสารชิ้นนี้ปรากฏเรื่องราวและเหตุการณ์สำคัญของบ้านเมือง แสดงให้เห็นถึงบรรยากาศของความเปลี่ยนแปลงในสังคมไทย อันเนื่องมาจากการเข้ามาของตะวันตกและอิทธิพลของวิทยาการต่างๆ ทำให้สังคมไทยเปลี่ยนแปลงจากยุคเก่า ก้าวเข้าสู่ยุคใหม่ ดังนั้นจึงถือได้ว่าพระราชหัตถเลขาฉบับนี้ สามารถใช้เป็นแบบเรียนประวัติศาสตร์ไทย ในช่วงรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว และรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว อันเป็นช่วงระยะเวลาหัวเลี้ยวหัวต่อที่มีความสำคัญต่อการดำเนินการในการรักษาเอกราชของชาติให้รอดพ้นจากการตกเป็นอาณานิคมในยุคจักรวรรดินิยม พระราชหัตถเลขาฉบับนี้ พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงวงษาธิราชสนิท ทรงมีบทบาทสำคัญในการมีส่วนร่วมชำระพระราชพงศาวดารไทยและการเขียนประวัติศาสตร์ชาติไทย ตั้งแต่สมัยเริ่มสร้างกรุงศรีอยุธยาจนถึงรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช กรุงรัตนโกสินทร์ เพื่อให้ชาติมหาอำนาจตะวันตกได้รับรู้เรื่องราวความเป็นมาในประวัติศาสตร์อันยาวนานของชาติ เปี่ยมด้วยความหมายแห่งการก่อร่างสร้างประเทศ ต่อมาภายหลัง พระราชหัตถเลขาฉบับนี้ได้รับการรวมเล่ม และจัดพิมพ์โดยเรียกชื่อว่า หนังสือพระราชพงศาวดาร ฉบับพระราชหัตถเลขา ซึ่งใช้เป็นหลักฐานสำคัญสำหรับการศึกษาค้นคว้าเรื่องราวความเป็นมาของบรรพชนและประวัติศาสตร์ชาติไทย สำหรับในตอนหน้า เราจะกลับมาติดตามพระอัจฉริยภาพทางด้านการประพันธ์ตำราสรรพคุณยาสมุนไพร ที่วงการแพทย์แผนไทยใช้เป็นตำราสำหรับศึกษาค้นคว้าสืบทอดมาจนถึงปัจจุบัน