7 กษัตริย์ "ลาออก" จากราชบัลลังก์ สละราชสมบัติด้วยความสมัครใจ พร้อม "เหตุผล" ที่ประวัติศาสตร์ไม่อาจลืมเลือน...

ในประวัติศาสตร์โลก มีกรณีกษัตริย์จำนวนหนึ่งที่ตัดสินใจสละราชสมบัติด้วยความสมัครใจ เหตุผลหลากหลายทั้งเรื่องส่วนตัว สุขภาพ ศาสนา หรือเพื่อประโยชน์ของประเทศ บทความนี้จะรวบรวม 7 กษัตริย์ที่ยกบัลลังก์ให้ผู้อื่นด้วยเจตนาและเหตุผลที่น่าสนใจ พร้อมสรุปข้อมูลสำคัญในแต่ละกรณี เพื่อให้ผู้อ่านเข้าใจถึงความหมายและความสำคัญของการสละราชสมบัติในประวัติศาสตร์

1. พระเจ้าเอ็ดเวิร์ดที่ 8 แห่งอังกฤษ

ปีสละราชสมบัติ: ค.ศ. 1936

พระเจ้าเอ็ดเวิร์ดที่ 8 แห่งอังกฤษ (Edward VIII of the United Kingdom) สละราชสมบัติด้วยเหตุผลส่วนตัว คือเพื่อแต่งงานกับหญิงชาวอเมริกันที่ผ่านการหย่าร้าง 2 ครั้ง ซึ่งขัดต่อหลักการของคริสตจักรอังกฤษ พระองค์เคยตรัสไว้ว่า “ข้าพเจ้าไม่สามารถแบกรับภาระหนักนี้ได้โดยปราศจากความช่วยเหลือและการสนับสนุนจากหญิงที่ข้าพเจ้ารัก” นับเป็นกรณีที่มีชื่อเสียงและสะท้อนถึงการเลือกความรักเหนือบัลลังก์

2. จักรพรรดิชุ่นจื้อ แห่งราชวงศ์ชิง ประเทศจีน

ปีสละราชสมบัติ: ค.ศ. 1661 (ในทางพฤตินัย) อาจเรียกได้ว่า “ปีสิ้นสุดรัชกาล”

จักรพรรดิชุ่นจื้อ แห่งราชวงศ์ชิง ประเทศจีน (Shunzhi Emperor : Qing Dynasty) หลังจากสิ้นพระชายา พระองค์แสดงความสนใจในพระพุทธศาสนาอย่างลึกซึ้ง และเลือกที่จะละเว้นจากราชกิจ รวมถึงอาจเสด็จออกบวช แม้ไม่มีประกาศทางการอย่างชัดเจน ถือเป็นการวางอำนาจด้วยความสมัครใจเพื่อมุ่งสู่ชีวิตทางธรรม

3. พระเจ้าชาร์ลส์ที่ 5 แห่งจักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์

ปีสละราชสมบัติ: ค.ศ. 1556

พระเจ้าชาร์ลส์ที่ 5 แห่งจักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์ (Charles V, Holy Roman Emperor) พระองค์ทรงสละราชสมบัติเนื่องจากสุขภาพที่ย่ำแย่และความเหนื่อยหน่ายจากการเมืองที่ซับซ้อน หลังจากบริหารอาณาจักรยุโรปขนาดใหญ่ พระองค์เลือกที่จะอุทิศตนทางศาสนาและใช้ชีวิตในวัดเงียบๆ โดยส่งต่ออำนาจให้พระโอรสและพระอนุชา

4. สมเด็จพระราชาธิบดีฮวน คาร์ลอสที่ 1 แห่งสเปน

ปีสละราชสมบัติ: ค.ศ. 2014

สมเด็จพระราชาธิบดีฮวน คาร์ลอสที่ 1 แห่งสเปน (King Juan Carlos I of Spain) หลังจากผ่านพ้นยุคเผด็จการและได้รับความนิยมสูง พระองค์เผชิญกับข่าวอื้อฉาวและข้อครหาด้านจริยธรรมในช่วงปลายรัชกาล การสละราชสมบัติให้แก่พระโอรสเฟลิเปที่ 6 จึงเป็นทางเลือกเพื่อเปิดทางให้คนรุ่นใหม่และฟื้นฟูภาพลักษณ์ของสถาบันกษัตริย์

5. สมเด็จพระจักรพรรดิอะกิฮิโตะ แห่งญี่ปุ่น

ปีสละราชสมบัติ: ค.ศ. 2019

สมเด็จพระจักรพรรดิอะกิฮิโตะ แห่งญี่ปุ่น (Emperor Akihito of Japan) การสละราชสมบัติครั้งนี้เป็นครั้งแรกในรอบกว่า 200 ปีของราชวงศ์ญี่ปุ่น ด้วยเหตุผลว่าพระชนมายุสูงและไม่สามารถปฏิบัติพระราชกรณียกิจได้เต็มที่ พระองค์มีความประสงค์ให้สถาบันจักรพรรดิยังคงมีบทบาทสำคัญภายใต้ผู้นำที่มีพละกำลังเพียงพอ

6. จักรพรรดิถังรุ่ยจง แห่งราชวงศ์ถัง ประเทศจีน

ปีสละราชสมบัติ: ค.ศ. 712

จักรพรรดิถังรุ่ยจง แห่งราชวงศ์ถัง (Emperor Ruizong of Tang) จงสละราชสมบัติให้แก่พระโอรส “ถังเสวียนจง” เพื่อเกษียณและเข้าสู่ชีวิตทางธรรม พระองค์เลือกใช้ชีวิตอย่างสงบและวางอำนาจด้วยความสมัครใจ ถือเป็นการสละราชสมบัติที่สง่างามในประวัติศาสตร์จีนโบราณ

7. พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 7) แห่งไทย

ปีสละราชสมบัติ: พ.ศ. 2477 (ค.ศ. 1935)

พระองค์สละราชสมบัติด้วยความสมัครใจ เนื่องจากไม่เห็นด้วยกับระบอบประชาธิปไตยที่เกิดขึ้นหลังการเปลี่ยนแปลงการปกครอง พ.ศ. 2475 พระราชหัตถเลขาสละราชสมบัติสะท้อนจุดยืนที่ชัดเจนและถือเป็นเหตุการณ์สำคัญที่เปลี่ยนผ่านสู่ยุคประชาธิปไตยในประเทศไทย

กรณีเพิ่มเติมในประวัติศาสตร์ไทย

นอกจากนี้ยังมีกรณีของสมเด็จพระเจ้าบรมโกศ ที่ถวายราชสมบัติให้พระเชษฐา โดยไม่ขึ้นครองราชย์ทันทีเพื่อหลีกเลี่ยงความขัดแย้งและแสดงความเคารพในศักดิ์ของพระเชษฐา หลังจากนั้นจึงเสด็จขึ้นครองราชย์ ถือเป็นตัวอย่างการวางอำนาจด้วยความสุขุมและมีเหตุผลในประวัติศาสตร์ไทย

ท้ายที่สุด การสละราชสมบัติไม่ใช่เรื่องใหม่หรือผิดปกติในประวัติศาสตร์ กษัตริย์หลายพระองค์เลือกวางอำนาจด้วยเหตุผลที่ลึกซึ้ง เช่น ความรัก สุขภาพ ความเชื่อ หรือประโยชน์ของประเทศ การลาออกจากบัลลังก์จึงเป็นทางเลือกที่มีความหมายและสะท้อนการเปลี่ยนผ่านในสังคมและการเมืองอย่างสำคัญ

ตารางสรุป 7 กษัตริย์ที่สละราชสมบัติ

ปี	กษัตริย์ / จักรพรรดิ	ประเทศ	เหตุผล
1556	ชาร์ลส์ที่ 5	จักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์	สุขภาพย่ำแย่ ต้องการอุทิศตนทางศาสนา
1661	ชุ่นจื้อ	จีน	ออกบวช ใช้ชีวิตทางธรรม
712	ถังรุ่ยจง	จีน	เกษียณ และเข้าสู่ทางธรรม
1935	รัชกาลที่ 7	ไทย	ไม่เห็นด้วยกับระบอบประชาธิปไตย
1936	เอ็ดเวิร์ดที่ 8	อังกฤษ	เลือกความรักแทนราชบัลลังก์
2014	ฮวน คาร์ลอสที่ 1	สเปน	เปิดทางคนรุ่นใหม่ ฟื้นฟูภาพลักษณ์สถาบัน
2019	อะกิฮิโตะ	ญี่ปุ่น	อายุสูง ไม่สามารถปฏิบัติราชกิจได้เต็มที่

เหตุผลลับ 7 กษัตริย์ สมัครใจสละราช "ยกบัลลังก์ให้คนอื่น" เพื่อหญิงที่หลงรัก จนถึงศาสนา

เหตุผลลับ 7 กษัตริย์ สมัครใจสละราช "ยกบัลลังก์ให้คนอื่น" เพื่อหญิงที่หลงรัก จนถึงศาสนา19 / 32