“อุโมงค์ยักษ์คัสสึคาเบะ”ที่ซ่อนตัวอยู่ใต้มหานครโตเกียว เมืองที่ตั้งขึ้นบริเวณแม่น้ำสายใหญ่ไหลผ่าน โดยการก่อสร้างใช้เวลาไปทั้งหมด กว่า 17 ปี และใช้งบประมาณไปเกือบ 1 แสนล้านบาท

เป็นที่ทราบกันดีว่า ประเทศญี่ปุ่นเป็นประเทศที่เกิดภัยพิบัติบ่อยครั้งที่สุดประเทศหนึ่งเลยทีเดียว แต่ก็ต้องยอมรับว่าญี่ปุ่นมีการจัดการเรื่องการรับมือภัยพิบัติ ได้น่ายกย่อง และ น่าเรียนรู้อย่างมาก มีอะไรหลายๆอย่างที่บ้านเราควรศึกษา และ นำไปปรับใช้ที่บ้านเราได้

ย้อนไปตั้งแต่ก่อน ไต้ฝุ่นฮากิบิส เข้าจนออกไป ก็เห็นอะไรมากมาย การจัดเตรียม การให้ข้อมูลข่าวสาร เป็นขั้นตอน ละเอียด เข้าใจง่าย ผู้คนในประเทศก็ทำตามและเตรียมตัวกันอย่างดี ฟังทางการ และปฏิบัติตามอย่างเคร่งครัด แม้ว่าไต้ฝุ่นลูกนี้จะใหญ่เพียงใด ก็ไม่สามารถทำอะไรญี่ปุ่นได้มากเท่าไหร่จริงๆ ครับ

เพราะญี่ปุ่นมีการเตรียมตัว และวิธีที่ชาญฉลาด ตื่นตัว แต่ไม่แตกตื่นกับการรับมือกับสถานการณ์ฉุกเฉินอยู่เสมอ รวมทั้งทางการ รัฐบาล และหน่วยงานที่มีส่วนเกี่ยวข้องยังมีขั้นตอน มาตรการในการรับมือกับภัยพิบัติได้อย่างดีเยี่ยม สำหรับสถานการณ์ พายุไต้ฝุ่นฮากิบิสที่รุนแรงที่สุดในรอบ 60 ปี

นอกจากนี้ มีการกล่าวด้วยว่า ฮากิบิส อาจเป็นพายุที่รุนแรงที่สุดเท่าที่เคยมีมา ซึ่งแม้ว่าขณะนี้พายุในแถบรอบๆกรุงโตเกียวได้เงียบสงบลงแล้ว แต่ทางการญี่ปุ่นยังคงประกาศห้ามออกจากบ้านจนกว่าพายุจะออกไปทั้งหมด

สำหรับหนึ่งในโครงการที่ทั่วโลกรู้จักและพูดถึงคือ อุโมงค์ยักษ์คัสสึคาเบะ (Metropolitan Area Outer Underground Discharge Channel) ที่ซ่อนตัวอยู่ใต้มหานครโตเกียว ซึ่งรัฐบาลญี่ปุ่นทุ่มงบประมาณมหาศาลกว่า 3 แสนล้านเยน หรือ เกือบ 1 แสนล้านบาท และใช้เวลายาวนานกว่า 17 ปี ในการดำเนินโครงการ

โดย อุโมงค์ยักษ์คัสสึคาเบะ เริ่มก่อสร้างขึ้นปี 1992 และแล้วเสร็จในปี 2000 ทั้งนี้แม้ว่าโครงการนี้จะใช้งบประมาณมากมายมหาศาล แต่ก็นับได้ว่าเป็นการดำเนินการที่คุ้มค่า เพราะเป็นการแก้ไขปัญหาน้ำท่วมได้อย่างดีเยี่ยมโครงการหนึ่ง

สาเหตุที่มีการสร้างอุโมงค์ยักษ์แห่งนี้ขึ้นมา เนื่องจากพื้นที่ส่วนนี้ ได้รับความเสียหายจากเหตุน้ำท่วมมาหลายครั้งหลายครา เรียกได้ว่าเกิดน้ำท่วมขึ้นเกือบจะทุกปี เพราะลักษณะของดินในพื้นที่ที่มีรูปร่างเหมือนชาม ทำให้ง่ายต่อการกักเก็บน้ำเอาไว้ ความลาดชันของแม่น้ำก็มีน้อย ทำให้น้ำไหลลงทะเลได้ยาก ดังนั้นเมื่อเกิดฝนตกหนัก ระดับน้ำจะลดลงช้า

นอกจากนี้ ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา ในพื้นที่นี้มีความก้าวหน้าเกิดขึ้นอย่างรวดเร็ว พื้นที่ทั่วไปเป็นเขตเมือง จึงทำให้น้ำฝนซึมลงพื้นได้ยากขึ้น แทนที่จะไหลลงสู่แม่น้ำโดยตรง จึงทำให้เกิดน้ำท่วมได้ง่ายขึ้น ทั้งนี้ อุโมงค์ยักษ์คัสสึคาเบะ ที่ด้านล่างดูแล้วเหมือนภายในมหาวิหาร และลึกลงไปใต้ดินมากกว่าความลึกของรถไฟใต้ดินเสียอีก

โดยท่อทั้งหมดมีความยาวกว่า 6.3 กิโลเมตร เป็นท่อที่จะส่งน้ำไปยังบ่อพักน้ำแต่ละแห่ง ก่อนที่จะระบายสู่แม่น้ำเอโดะที่ปลายเส้นทาง อีกทั้งอุโมงค์สามารถระบายน้ำจำนวนมหาศาลสู่แม่น้ำเอโดะได้ในทันที ราวๆ วินาทีละ 200 ตัน

ทั้งนี้ อุโมงค์ยักษ์คัสสึคาเบะ มีกลไกในการระบายน้ำคือ ใช้วิธีเชื่อมต่อเพื่อระบายน้ำจากแม่น้ำขนาดเล็ก และขนาดกลาง เช่น แม่น้ำนาคางาวะแม่น้ำคุระมัตสึ แม่น้ำโอโตชิที่จะไหลลงมาในไซโล โดยทางระบายแต่ละแท่ง มีความสูงประมาณ 70 เมตรและกว้าง 30 เมตร

ซึ่งน้ำจะถูกปั๊มผ่านอุโมงค์น้ำใต้ดินกว้าง 10 เมตร วิ่งไปตามทางหลวงหมายเลข 16 ยาวไปยังแท็งค์กักเก็บน้ำในเมืองคัสสึคาเบะ ที่มีขนาดกว้าง 78 เมตร ยาว 177 เมตร สูง 18 เมตร หลังจากนั้นน้ำจะถูกปั๊มลงแม่น้ำเอโดะ เพื่อปล่อยลงสู่อ่าวโตเกียวต่อไป

นอกจากนี้ ประเทศญี่ปุ่นยังมีการผนวกเอาขั้นตอนการทำงานจากอุโมงค์เข้ากับเทคโนโลยี โดยมีการสร้างห้องควบคุมที่มีหน้าจอควบคุมระบบภายในอุโมงค์ต่าง ๆ กว่า 20 เครื่อง ช่วยให้เจ้าหน้าที่สามารถสอดส่อง ดูแล ควบคุมสถานการณ์ระดับน้ำได้อย่างทั่วถึง

สิ่งที่น่าสนใจของอุโมงค์ยักษ์คัสสึคาเบะ คือ ประชาชนทั่วไปก็สามารถยังเข้าไปชม และหาความรู้เกี่ยวกับระบบการทำงานของอุโมงค์ระบายน้ำขนาดยักษ์แห่งนี้ได้ โดยจะมีการอธิบายถึงขั้นตอนของการระบายน้ำจากอุโมงค์ยักษ์ แบบเข้าใจได้ง่ายที่คนทั่วไปสามารถเข้าใจได้

ทำให้ที่นี่กลายเป็นผลงานด้านวิศวกรรมที่ยอดเยี่ยม และมีวิศวกรจากทั่วทุกมุมโลกเดินทางมาดูงานที่อุโมงค์แห่งนี้เป็นจำนวนมาก อย่างไรก็ตาม ความสำเร็จของอุโมงค์แห่งนี้ทำให้บ้านที่ถูกน้ำท่วมในเขตเมืองลดลงอย่างมาก และช่วยลดความเสียหายจากอุทกภัยที่เกิดขึ้นในลุ่มน้ำเป็นเวลาหลายปีที่ผ่านมา

อย่างไรก็ตาม แม้ว่า ซูเปอร์ไต้ฝุ่น ฮากิบิส ลูกนี้จะใหญ่โตเพียงใด ก็ไม่สามารถทำอะไรญี่ปุ่นได้มากเท่าที่คาดการณ์ไว้ จริงๆ ต้องบอกว่านี่คือการเตรียมพร้อมอย่างมีระบบที่ดีเยี่ยมจริงๆ

สุดน่าทึ่ง! อุโมงค์ยักษ์ใต้ดิน ช่วยโตเกียวรอด “พายุไต้ฝุ่นฮากิบิส” ถล่ม

สุดน่าทึ่ง! อุโมงค์ยักษ์ใต้ดิน ช่วยโตเกียวรอด “พายุไต้ฝุ่นฮากิบิส” ถล่ม2 / 5