"ผักของจักรพรรดิ" ที่จีนอวยยศ แต่คนไทยมักร้องอี๋ เพราะไม่รู้วิธีกินให้อร่อย!

รู้จัก “ผักตั้งโอ๋” ราชาแห่งผักจีน กลิ่นเป็นเอกลักษณ์ แต่ประโยชน์ซ่อนเพียบ

ผักตั้งโอ๋ ผักที่ชาวจีนยกให้เป็น “ราชาแห่งผัก” แม้หลายคนไม่ชอบเพราะกลิ่นเฉพาะตัวและรสขมเล็กน้อย แต่มีคุณค่าทางอาหาร พร้อมวิธีเลือกและปรุงให้อร่อยขึ้น

“ผักตั้งโอ๋” (Chrysanthemum greens) หรือที่หลายคนรู้จักในชื่อผักจิงจูฉ่าย เป็นผักใบเขียวที่อยู่คู่กับวัฒนธรรมอาหารเอเชียมาอย่างยาวนาน โดยเฉพาะในประเทศจีนที่ยกให้เป็นหนึ่งในผักคุณภาพดี ด้วยกลิ่นหอมเฉพาะตัวและคุณค่าทางอาหารที่น่าสนใจ

อย่างไรก็ตาม แม้จะได้รับความนิยมในหลายพื้นที่ แต่ก็มีหลายคนที่ไม่ค่อยชอบรับประทานผักชนิดนี้ เพราะรู้สึกว่ามีกลิ่นแรง รสขมเล็กน้อย และมีรสชาติแตกต่างจากผักทั่วไป

ทำไมผักตั้งโอ๋ถึงถูกเรียกว่า “ราชาแห่งผัก”?

ผักตั้งโอ๋เป็นผักที่ได้รับความนิยมในอาหารจีนมายาวนาน โดยมักนำไปประกอบอาหารหลากหลายเมนู เช่น แกงจืด หม้อไฟ ผัดน้ำมันหอย หรือรับประทานแบบลวกจิ้ม เนื่องจากมีทั้งกลิ่นหอมและรสสัมผัสที่เป็นเอกลักษณ์

ผักชนิดนี้มีสารอาหารหลายชนิด เช่น ใยอาหาร วิตามิน และแร่ธาตุ ซึ่งเป็นส่วนสำคัญของการรับประทานอาหารให้ครบถ้วน นอกจากนี้ ในภูมิปัญญาพื้นบ้านของจีนและเวียดนาม ยังมีการนำผักตั้งโอ๋มาใช้เป็นส่วนประกอบของอาหารเพื่อดูแลสุขภาพอีกด้วย

ข้อมูลจากหนังสือ “Những cây thuốc và vị thuốc Việt Nam” ของ ศาสตราจารย์ Dr. Đỗ Tất Lợi ระบุว่า ผักตั้งโอ๋ถูกนำมาปรุงเป็นอาหาร โดยเฉพาะเมนูแกงสำหรับผู้ที่มีอาการไอเรื้อรังตามความเชื่อพื้นบ้าน

อย่างไรก็ตาม การรับประทานผักตั้งโอ๋ไม่สามารถใช้ทดแทนการรักษาทางการแพทย์ได้ โดยเฉพาะในผู้ที่มีอาการเจ็บป่วยต่อเนื่องหรือมีโรคประจำตัว

เหตุผลที่หลายคนไม่ชอบผักตั้งโอ๋

แม้ผักตั้งโอ๋จะได้รับการยกย่องในหลายประเทศ แต่กลิ่นเฉพาะตัวของผักชนิดนี้อาจทำให้บางคนรู้สึกไม่คุ้นเคย โดยเฉพาะเมื่อเลือกต้นที่แก่เกินไป หรือปรุงด้วยวิธีที่ไม่เหมาะสม

ผักที่มีต้นแก่ ก้านใหญ่ มักมีกลิ่นแรงกว่าและมีรสขมมากขึ้น ขณะที่ผักตั้งโอ๋อ่อนจะมีรสชาติละมุนกว่า ใบมีความนุ่ม และรับประทานง่ายกว่า

เคล็ดลับปรุงผักตั้งโอ๋ให้อร่อย ไม่ขม ไม่เละ

หัวใจสำคัญของการทำผักตั้งโอ๋ให้อร่อย คือการควบคุมเวลาในการปรุง เพราะหากต้มจนสุกเกินไป ผักจะสูญเสียความกรอบและมีกลิ่นแรงขึ้น

• เลือกต้นอ่อน: ควรเลือกต้นที่มีก้านเล็ก ใบสด และไม่เหี่ยว เพราะจะมีรสชาติอ่อนกว่า
• ลวกอย่างรวดเร็ว: ใช้เวลาประมาณ 20–30 วินาที เมื่อต้นเริ่มนิ่มควรนำขึ้นทันที เพื่อรักษาความกรอบ
• ใส่ในแกงช่วงท้าย: หากทำแกงจืดหรือหม้อไฟ ควรใส่ผักช่วงท้ายเพื่อไม่ให้เละ
• รับประทานคู่กับซอส: ชาวญี่ปุ่นนิยมกินผักชนิดนี้กับซอสงา ซึ่งช่วยลดกลิ่นเฉพาะตัวและเพิ่มความกลมกล่อม

ผักตั้งโอ๋ จากผักที่หลายคนมองข้าม สู่ผักสุขภาพที่น่าลอง

สำหรับคนที่เคยลองผักตั้งโอ๋แล้วรู้สึกว่าไม่ถูกปาก อาจลองเปลี่ยนวิธีเลือกและการปรุงอาหารใหม่ เพราะผักชนิดนี้ไม่ได้มีเพียงรสขมและกลิ่นแรงอย่างที่หลายคนเข้าใจ

เมื่อเลือกต้นอ่อนและปรุงอย่างถูกวิธี ผักตั้งโอ๋จะมีรสหวานอ่อน ๆ กลิ่นหอม และยังคงความกรอบเอาไว้ได้ ทำให้กลายเป็นอีกหนึ่งผักสุขภาพที่น่าสนใจในมื้ออาหาร

จากผักที่หลายคนเคยมองข้าม วันนี้ผักตั้งโอ๋ยังคงได้รับการยกย่องในวัฒนธรรมอาหารเอเชีย และเป็นอีกหนึ่งตัวเลือกสำหรับคนที่อยากเพิ่มความหลากหลายให้กับเมนูผักในแต่ละวัน

• อันดับ 1 ของโลก! "ผักพื้นบ้าน" ขึ้นดาษดื่นในไทย คว้าแชมป์ "ต้านมะเร็ง" คะแนนเต็ม 100
• "ผักอายุยืน" กำละไม่กี่บาท! ช่วยล้างลำไส้-บำรุงกระเพาะ-กระตุ้นภูมิ ยาดีที่ยังถูกมองข้าม

แหล่งอ้างอิง

• Serious Eats
• Sức khỏe và Đời sống
• หนังสือ Những cây thuốc và vị thuốc Việt Nam โดย ศ.ดร. Đỗ Tất Lợi