จีนคุมเข้ม! สั่งติดป้ายกำกับ "คลิปสั้น" ต้องระบุชัด อันไหนเรื่องจริง อันไหน AI สร้าง
จีนสั่งติดป้ายกำกับ "คลิปสั้น" ระบุเนื้อหาแต่งขึ้น-ใช้ AI ช่วยสร้าง
จีนเดินหน้าคุมความโปร่งใสของคลิปสั้นบนแพลตฟอร์มออนไลน์ โดยกำหนดให้ผู้เผยแพร่ต้องติดป้ายกำกับเนื้อหาก่อนโพสต์ เพื่อบอกให้ชัดว่าวิดีโอนั้นเป็นเรื่องแต่ง มีการดัดแปลง ใช้ AI ช่วยสร้าง เป็นข้อมูลการตลาด เป็นการโพสต์ซ้ำ หรือเป็นความคิดเห็นส่วนตัว
สำนักข่าวซินหัวรายงานว่า สำนักงานคณะกรรมการกิจการไซเบอร์สเปซส่วนกลางของจีน หรือ Central Cyberspace Affairs Commission Office ได้สั่งให้แพลตฟอร์มออนไลน์กำหนดมาตรฐานการติดป้ายกำกับสำหรับวิดีโอสั้น หลังเกิดความกังวลว่าเนื้อหาจัดฉาก เนื้อหาที่แต่งขึ้น และคลิปที่สร้างด้วยปัญญาประดิษฐ์ อาจทำให้ผู้ชมแยกเรื่องจริงกับเรื่องแต่งได้ยากขึ้น
โพสต์คลิปสั้นต้องเลือกป้ายกำกับก่อนเผยแพร่
ตามแนวทางใหม่ แพลตฟอร์มออนไลน์ต้องทำให้การติดป้ายกำกับเป็นขั้นตอนบังคับก่อนเผยแพร่วิดีโอสั้น โดยผู้สร้างคอนเทนต์ต้องเลือกป้ายกำกับอย่างน้อย 1 รายการจากหมวดหมู่ที่กำหนดไว้ จึงจะสามารถโพสต์วิดีโอได้
ป้ายกำกับหลักที่แพลตฟอร์มต้องจัดให้ผู้ใช้งานเลือก มี 6 ประเภท ได้แก่
- มีเนื้อหาที่แต่งขึ้นหรือดัดแปลง
- มีเนื้อหาที่สร้างโดย AI
- มีข้อมูลทางการตลาด
- เป็นเนื้อหาที่นำมาโพสต์ซ้ำ
- เป็นความคิดเห็นส่วนตัว
- ไม่จำเป็นต้องติดป้ายกำกับ
สำหรับวิดีโอสั้นที่เป็นการบันทึกเหตุการณ์ในชีวิตจริง สามารถเลือกตัวเลือก “ไม่จำเป็นต้องติดป้ายกำกับ” ได้ และป้ายดังกล่าวจะไม่แสดงบนหน้าวิดีโอต่อสาธารณะ
คุมทั้งคลิปใหม่และคลิปเก่า
มาตรการนี้ไม่ได้ครอบคลุมเฉพาะคลิปใหม่เท่านั้น แต่ยังรวมถึงคลิปสั้นเดิมที่เคยเผยแพร่ไปแล้วด้วย โดยแพลตฟอร์มต้องตรวจสอบเนื้อหาเดิมเป็นรอบ ๆ หากพบว่าวิดีโอยังไม่ได้ติดป้ายกำกับอย่างเหมาะสม ต้องดำเนินการเพิ่มป้ายหรือแก้ไขให้ถูกต้อง
ทางการจีนยังระบุว่า แพลตฟอร์มต้องเพิ่มการตรวจสอบการติดป้ายกำกับของวิดีโอใหม่ และให้คำเตือนหรือให้ความรู้กับผู้เผยแพร่ที่ติดป้ายไม่ถูกต้อง เพื่อผลักดันให้คลิปสั้นที่ควรติดป้ายได้รับการติดป้ายอย่างครบถ้วน
ลบคลิปผิดกฎหมายกว่า 5.2 แสนชิ้น
China Daily รายงานโดยอ้างข้อมูลทางการว่า ตั้งแต่เดือนมกราคม 2569 เป็นต้นมา ทางการจีนได้ลบวิดีโอสั้นผิดกฎหมายมากกว่า 520,000 ชิ้น ซึ่งรวมถึงเนื้อหาที่จัดฉากหรือแต่งขึ้น และลงโทษบัญชีผู้ใช้งานมากกว่า 68,000 บัญชี เป็นส่วนหนึ่งของการกำกับดูแลอุตสาหกรรมคลิปสั้น
ก่อนหน้านี้ เมื่อเดือนมีนาคม 2569 สำนักงานคณะกรรมการกิจการไซเบอร์สเปซส่วนกลางของจีนเคยระบุว่า แพลตฟอร์มหลักหลายแห่ง เช่น Douyin, Kuaishou, Tencent, Xiaohongshu, Bilibili และ Weibo ได้ร่วมทดลองปรับปรุงฟังก์ชันติดป้ายกำกับ และจัดการเนื้อหาคลิปสั้นที่เข้าข่ายหลอกลวงหรือจัดฉากแล้วจำนวนมาก
ทำไมจีนต้องเข้มงวดกับคลิปสั้นและ AI
การเติบโตของคลิปสั้นทำให้เนื้อหาถูกผลิตและเผยแพร่ได้รวดเร็วมากขึ้น ขณะเดียวกัน เทคโนโลยี AI ยังทำให้การสร้างภาพ เสียง หรือเหตุการณ์สมมติดูสมจริงกว่าเดิม หากไม่มีการระบุให้ชัด ผู้ชมอาจเข้าใจผิดว่าเป็นเหตุการณ์จริง ข่าวจริง หรือประสบการณ์จริงของผู้โพสต์
มาตรการติดป้ายกำกับจึงถูกวางไว้เพื่อเพิ่มความโปร่งใส ให้ผู้ชมประเมินความน่าเชื่อถือของเนื้อหาได้ดีขึ้น โดยเฉพาะคลิปที่เกี่ยวข้องกับข่าว เหตุการณ์สังคม รีวิวสินค้า การตลาด หรือประเด็นที่อาจส่งผลต่อความคิดเห็นสาธารณะ
แพลตฟอร์มอาจถูกลงโทษหากไม่ปฏิบัติตาม
สำนักงานคณะกรรมการกิจการไซเบอร์สเปซส่วนกลางของจีนระบุว่า การกำกับเรื่องป้ายกำกับคลิปสั้นเป็นงานระยะยาว และจะเพิ่มการกำกับดูแล ตรวจสอบ รวมถึงลงโทษบัญชีหรือแพลตฟอร์มที่ไม่ปฏิบัติตามข้อกำหนดอย่างเคร่งครัด
มาตรการนี้สะท้อนแนวทางของจีนที่ต้องการจัดระเบียบพื้นที่ออนไลน์ให้ผู้ใช้เห็นชัดขึ้นว่าเนื้อหาใดเป็นข้อเท็จจริง เนื้อหาใดเป็นการแสดง ความคิดเห็น การตลาด หรือสร้างขึ้นด้วย AI เพื่อลดความเสี่ยงจากข้อมูลเท็จและเนื้อหาที่ทำให้เข้าใจผิด
สรุป จีนบังคับติดป้ายคลิปสั้นเพื่อแยกจริง-แต่งให้ชัด
มาตรการใหม่ของจีนทำให้ผู้สร้างวิดีโอสั้นต้องแสดงความโปร่งใสมากขึ้นก่อนโพสต์ โดยเฉพาะเนื้อหาที่แต่งขึ้น ดัดแปลง ใช้ AI สร้าง หรือมีจุดประสงค์ทางการตลาด
แม้การติดป้ายกำกับอาจเพิ่มขั้นตอนให้ผู้ผลิตคอนเทนต์ แต่ในมุมผู้ชม มาตรการนี้ช่วยให้แยกแยะข้อมูลได้ดีขึ้นในยุคที่คลิปสั้นและ AI สามารถทำให้เรื่องแต่งดูเหมือนเรื่องจริงได้ง่ายกว่าเดิม